Ticaret hukuku; ticari işletmeleri, şirketleri, ticari sözleşmeleri, kıymetli evrakı ve ticari uyuşmazlıkları düzenleyen geniş kapsamlı bir hukuk dalıdır.
Ticaret hukuku; şirketler hukuku, ticari işletme hukuku, kıymetli evrak hukuku, taşıma ve sigorta hukuku ile haksız rekabet gibi pek çok alt alanı içerir. İşletmelerin günlük faaliyetlerinden büyük ölçekli yatırımlara kadar geniş bir yelpazede hukuki çerçeveyi belirler.
Şirket kuruluşu, ana sözleşme hazırlığı, ortaklık ilişkileri, pay devirleri, genel kurul ve yönetim kurulu kararları ile şirketlerin birleşme, bölünme ve tür değiştirme işlemleri bu alanda yürütülür. Ortaklar arasındaki uyuşmazlıkların çözümü de önemli bir başlıktır.
Ticari sözleşmelerin hazırlanması, müzakeresi ve uyuşmazlık hâlinde alacak tahsili, sözleşmeye aykırılık ve tazminat süreçleri titizlikle takip edilir. Önleyici hukuk yaklaşımıyla, sözleşmeler riskler doğmadan önce dengeli biçimde kurgulanır.
Çek, bono ve poliçeden kaynaklanan uyuşmazlıklar ile haksız rekabetin tespiti, men'i ve tazminat talepleri ticaret hukukunun önemli başlıklarındandır.
Ticari davalar Türk Ticaret Kanunu m.4'te tanımlanmıştır. Bu Kanunda öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ile maddede sayılan diğer kanunlardaki belirli uyuşmazlıklar, tarafların tacir olup olmadığına bakılmaksızın ticari dava sayılır. Ayrıca her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili olmak koşuluyla belirli sözleşmelerden doğan uyuşmazlıklar da bu kapsamdadır. TTK m.5 uyarınca aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın ticari davalara asliye ticaret mahkemesi bakar. Kanunda belirlenen parasal sınırı aşan bazı davalar ise heyet hâlinde görülür.
Asliye ticaret mahkemesi bulunmayan yerlerde ticari davalara asliye hukuk mahkemesi bakar. TTK m.5, asliye ticaret mahkemesi ile asliye hukuk mahkemesi ve diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişkinin görev ilişkisi olduğunu ve göreve ilişkin usul hükümlerinin uygulanacağını belirtir. Bununla birlikte aynı madde, asliye hukuk mahkemesine açılan bir davanın ticari nitelikte olmasının görevsizlik kararı verilmesini gerektirmediğini ve asliye hukuk mahkemesinin davaya devam edeceğini öngörür. Bu düzenleme, yalnızca dava türünün nitelendirilmesinden kaynaklanan hak kayıplarını önlemeyi amaçlar.
Türk Ticaret Kanunu m.5/A, bu Kanunun 4'üncü maddesinde ve diğer kanunlarda belirtilen ticari davalardan konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak, tazminat, itirazın iptali, menfi tespit ve istirdat davalarında, dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olmasını dava şartı olarak öngörür. Bu şart yerine getirilmeden açılan dava, esasa girilmeksizin usulden reddedilir. Buna karşılık ihtiyati haciz ve ihtiyati tedbir gibi geçici hukuki koruma talepleri için arabuluculuk süreci beklenmez; bu talepler doğrudan mahkemeye yöneltilebilir.
Süreç, yetkili arabuluculuk bürosuna başvuruyla başlar; arabulucu görevlendirilir, taraflar toplantıya davet edilir ve süreç anlaşma veya anlaşmama şeklinde son tutanakla tamamlanır. Anlaşma sağlanması hâlinde düzenlenen belge, kanunda öngörülen koşullarla ilam niteliğinde belge sayılabilir. Ticari uyuşmazlıklarda ayrıca ihtar ve ihbarların şekli önem taşır: TTK m.18 uyarınca tacirler arasında diğer tarafı temerrüde düşürmeye, sözleşmeyi feshe veya sözleşmeden dönmeye ilişkin bildirimler noter aracılığıyla, taahhütlü mektupla, telgrafla veya kayıtlı elektronik posta ile yapılır. Bu şekle uyulmaması, bildirimin geçerliliği ve ispatı bakımından tartışma doğurabilir.
Ticaret hukuku; ticari işletme hukuku, şirketler hukuku, kıymetli evrak hukuku, taşıma ve sigorta hukuku ile haksız rekabet gibi alt alanları kapsar. İşletmelerin günlük faaliyetlerinden büyük ölçekli yatırımlara kadar geniş bir alanda hukuki çerçeveyi belirler. Temel düzenleme 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'dur.
Ticari davalar asliye ticaret mahkemelerinde görülür; bu mahkemenin bulunmadığı yerlerde davalara asliye hukuk mahkemesi ticaret mahkemesi sıfatıyla bakar. Konusu belirli bir miktar paranın ödenmesi olan ticari alacak ve tazminat davalarında, dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır.
Şirket kuruluşunda ana sözleşme hazırlanır, sermaye ve ortaklık yapısı belirlenir, kuruluş belgeleri ticaret siciline tescil ve ilan edilir. Ortaklık ilişkileri, pay devirleri, genel kurul ve yönetim kurulu kararları ile birleşme, bölünme ve tür değiştirme işlemleri de 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu hükümlerine göre yürütülür.
Kaybolan veya çalınan çek, bono ve poliçenin iptali için açılan dava ve ödemeden men kararı.
Devamını oku ›Makaleİşletmenin teslim edilmeden rehnedilmesi: ticari işletme rehninin kapsamı, tescili ve sonuçları.
Devamını oku ›MakaleYönetim kurulu üyelerinin şirkete, ortaklara ve alacaklılara karşı hukuki sorumluluğu ve sınırları.
Devamını oku ›MakaleOrtaklar arası uyuşmazlık hâlinde limited şirketin haklı sebeple feshi davası ve alternatif çözümler.
Devamını oku ›MakaleTicari işletmenin devri, borçlardan sorumluluk, devrin şekli ve TTK-TBK dayanağı.
Devamını oku ›MakaleAnonim şirket genel kurul kararlarının iptali ve butlanı, süre ve TTK dayanağı.
Devamını oku ›MakaleAcentelik sözleşmesinin unsurları, denkleştirme tazminatı, rekabet yasağı ve TTK dayanağı.
Devamını oku ›MakaleTicari defterlerin sahibi lehine ve aleyhine delil olması, usulüne uygun tutulması ve TTK-HMK dayanağı.
Devamını oku ›MakaleLimited şirketin kuruluş aşamaları, sermaye ve ortak sayısı.
Devamını oku ›MakaleAnonim şirketin kuruluşu, sermayesi ve yönetim yapısı.
Devamını oku ›MakaleOrtağın şirketten ayrılması, çıkarılması ve ayrılma payı.
Devamını oku ›MakaleKambiyo senetlerine dayalı icra takibi ve özellikleri.
Devamını oku ›MakaleDürüstlük kurallarına aykırı ticari davranışlara karşı korunma.
Devamını oku ›MakaleTicari ilişkilerde sözleşmenin önemi ve dikkat edilecek hususlar.
Devamını oku ›MakaleŞirketlerin birleşmesi, bölünmesi ve devralma süreçleri.
Devamını oku ›MakaleBorçlarını ödeyemeyen işletmeler için konkordato süreci.
Devamını oku ›MakaleAnonim Şirkette Kâr Payı Dağıtımı hakkında bilgi ve hukuki destek.
Devamını oku ›MakaleAnonim Şirkette Bilgi Alma ve İnceleme Hakkı hakkında bilgi ve hukuki destek.
Devamını oku ›MakaleŞirket Ortağı ve Müdürün Kamu Borcu Sorumluluğu hakkında bilgi ve hukuki destek.
Devamını oku ›MakaleTicari Uyuşmazlıklarda Dava Şartı Arabuluculuk hakkında bilgi ve hukuki destek.
Devamını oku ›MakaleÇekin İptali ve Zayi Davası hakkında bilgi ve hukuki destek.
Devamını oku ›MakaleAdi Ortaklık Kuruluşu ve Tasfiyesi hakkında bilgi ve hukuki destek.
Devamını oku ›MakaleTicari Satışta Ayıp İhbarı ve Muayene Külfeti hakkında bilgi ve hukuki destek.
Devamını oku ›MakaleTicari İlişkilerde Rekabet Yasağı Sözleşmesi hakkında bilgi ve hukuki destek.
Devamını oku ›MakaleMarka ile Ticaret Unvanının Çakışması hakkında bilgi ve hukuki destek.
Devamını oku ›MakaleAnonim şirkette genel kurulun çağrıya yetkili organ tarafından toplantıya çağrılması, gündem, ilan usulü, azlık hakkı ve çağrısız genel kurul üzerine bilgilendirme.
Devamını oku ›MakaleCari hesap sözleşmesinin tanımı, alacakların tek tek istenememesi, bakiye ve mutabakat, faiz ile bakiyeye itiraz ve beş yıllık zamanaşımı üzerine bilgilendirme.
Devamını oku ›MakaleBono ve poliçede hamilin düzenleyene karşı üç yıllık, çekte müracaat haklarında altı aylık zamanaşımı ile zamanaşımının kesilmesi ve sebepsiz zenginleşme üzerine bilgilendirme.
Devamını oku ›MakaleAcentelik sözleşmesi sona erdiğinde acentenin kazandırdığı müşteri portföyünden doğan denkleştirme talebi, üst sınır ve bir yıllık talep süresi üzerine bilgilendirme.
Devamını oku ›MakaleFranchise (isim hakkı) sözleşmesinin hukuki niteliği, marka ve know-how kullanımı, inhisar hakkı, franchise bedeli ve rekabet yasağı üzerine bilgilendirme.
Devamını oku ›MakaleTicaret Sicili ve Tescilin Hukuki Etkileri hakkında bilgi ve hukuki destek.
Devamını oku ›MakaleTüzel Kişilik Perdesinin Kaldırılması hakkında bilgi ve hukuki destek.
Devamını oku ›MakaleAnonim Şirkette Esas Sözleşme Değişikliği hakkında bilgi ve hukuki destek.
Devamını oku ›MakaleAnonim Şirketlerde Kayıtlı Sermaye Sistemi hakkında bilgi ve hukuki destek.
Devamını oku ›MakaleAnonim Şirkette Sermaye Azaltımı hakkında bilgi ve hukuki destek.
Devamını oku ›MakaleAnonim Şirkette Murahhas Aza ve Yetki Devri hakkında bilgi ve hukuki destek.
Devamını oku ›MakaleAnonim Şirkette Yönetim Kurulu Üyelerinin Mali Hakları hakkında bilgi ve hukuki destek.
Devamını oku ›MakaleAnonim Şirkette Genel Kurulun Devredilemez Yetkileri hakkında bilgi ve hukuki destek.
Devamını oku ›MakaleAnonim Şirkette Genel Kurul Kararının Butlanı hakkında bilgi ve hukuki destek.
Devamını oku ›MakaleAnonim Şirkette Pay Senedi Türleri: Nama ve Hamiline hakkında bilgi ve hukuki destek.
Devamını oku ›MakaleAnonim Şirkette İmtiyazlı Paylar hakkında bilgi ve hukuki destek.
Devamını oku ›MakaleAnonim Şirkette Rüçhan Hakkının Sınırlanması hakkında bilgi ve hukuki destek.
Devamını oku ›MakaleLimited Şirkette Ek Ödeme ve Yan Edim Yükümlülüğü hakkında bilgi ve hukuki destek.
Devamını oku ›MakaleLimited Şirkette Müdürün Temsil Yetkisi hakkında bilgi ve hukuki destek.
Devamını oku ›MakaleTicaret Şirketlerinde Bölünme: Tam ve Kısmi Bölünme hakkında bilgi ve hukuki destek.
Devamını oku ›MakaleTicaret Şirketlerinde Tür Değiştirme hakkında bilgi ve hukuki destek.
Devamını oku ›MakaleKooperatifin Kuruluşu hakkında bilgi ve hukuki destek.
Devamını oku ›MakaleKollektif ve Komandit Şirket Ortaklarının Sorumluluğu hakkında bilgi ve hukuki destek.
Devamını oku ›MakaleTaşıma Senedi ve Taşıyıcının Sorumluluğu hakkında bilgi ve hukuki destek.
Devamını oku ›MakaleSigorta Sözleşmesinde Beyan Yükümlülüğü hakkında bilgi ve hukuki destek.
Devamını oku ›MakaleSigortada Halefiyet hakkında bilgi ve hukuki destek.
Devamını oku ›MakalePoliçede Kabul ve Aval hakkında bilgi ve hukuki destek.
Devamını oku ›MakaleÇekte İbraz Süreleri hakkında bilgi ve hukuki destek.
Devamını oku ›MakaleBonoda Ciro ve Devir hakkında bilgi ve hukuki destek.
Devamını oku ›MakaleNavlun Sözleşmesi ve Deniz Ticareti hakkında bilgi ve hukuki destek.
Devamını oku ›MakaleKonişmentonun Hukuki Niteliği hakkında bilgi ve hukuki destek.
Devamını oku ›MakaleŞirketler topluluğunda hâkim ve bağlı şirket ilişkisi, bildirim yükümlülükleri, bağlılık raporu ile hâkimiyetin hukuka aykırı kullanılması ve denkleştirme.
Devamını oku ›MakaleHâkim durumun kötüye kullanılması nedir, 4054 sayılı Kanun m.6 kapsamındaki kötüye kullanma halleri, soruşturma süreci, idari para cezası ve tazminat davası.
Devamını oku ›MakaleKambiyo senetlerinde def'i kavramı, mutlak ve nispi def'iler ayrımı, def'ilerin ileri sürülemeyeceği haller ile bile bile borçlunun zararına hareket istisnası.
Devamını oku ›MakaleSigorta Tahkim Komisyonuna başvuru şartları, raportör ve hakem incelemesi, karar süreleri, itiraz yolu ile hakem kararlarının kesinleşmesine ilişkin esaslar.
Devamını oku ›MakaleTaşıma işleri komisyoncusu kimdir, taşıma komisyonculuğu sözleşmesinin unsurları, kesin ücret, komisyoncunun sorumluluğu ve zamanaşımı süreleri açıklanır.
Devamını oku ›MakaleHalka açık ortaklıkta ayrılma hakkı nedir, önemli nitelikteki işlemler, genel kurul nisapları, ayrılma bedeli ile ortaklıktan çıkarma ve satma hakkı ilişkisi.
Devamını oku ›Marka, patent, faydalı model, tasarım ve coğrafi işaret haklarının tescili ve korunması.
Devamını oku ›Çalışma AlanıEser, telif hakları ve fikri mülkiyet uyuşmazlıkları.
Devamını oku ›Çalışma AlanıSuç ve ceza kavramı, ceza yargılaması ve mahkemelerin görevleri.
Devamını oku ›Çalışma Alanıİlamlı/ilamsız icra, takip türleri ve icra davaları.
Devamını oku ›Çalışma Alanıİşçi ve işveren hakları, tazminatlar ve iş davaları.
Devamını oku ›Çalışma AlanıKat mülkiyeti, arsa payı, ortak yer ve kat mülkiyeti davaları.
Devamını oku ›