Aile Hukuku Nedir?

Aile Hukukunun Sistematiği

4721 sayılı Türk Medeni Kanunu, Aile Hukukunu 3 ana bölüm halinde düzenler: Evlilik, Hısımlık ve Vesayet. Bunların alt konuları uygulamadaki uyuşmazlıklara ilişkin temel düzenlemeleri içerir.

Aile Hukuku Davaları – Aile Hukukuna İlişkin Uygulamalar

• Boşanma ve Mal Paylaşımı Davaları
• Eşler Arasındaki Mal Rejimine İlişkin Davalar
• Soybağının Kurulması ve Reddi Davaları, Tanıma ve Babalık Davası
• Evlat Edinmeye İlişkin İş ve İşlemler
• Velayet Davaları
• Nafaka Davaları
• Vasi veya Kayyım Tayini

Ofisimiz

Aile Hukuku, kapsamlı mevzuat ile emsal yargı kararlarının irdelenmesini gerektirir. Bu alandaki hata veya ihmaller telafisi imkânsız zararlara yol açabilir. Tüm hak ve yetkilerinizin korunabilmesi için alanında uzman avukatlardan hizmet almanız yararınızadır. Ofisimiz, önleyici hukuk vizyonuyla Aile Hukukunda hızlı ve doğru çözümler üretmektedir.

Bu konuda bilgi alın

Aile Mahkemelerinin Görevi ve Yetkisi

Aile hukukundan doğan dava ve işlerde görevli mahkeme, 4787 sayılı Aile Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yargılama Usullerine Dair Kanun m.4 uyarınca aile mahkemesidir. Bu hüküm, Türk Medeni Kanunu'nun İkinci Kitabını Üçüncü Kısım hariç olmak üzere aile mahkemesinin görev alanına bırakır. Üçüncü Kısımda düzenlenen vesayet, kayyımlık ve yasal danışmanlık işleri bu nedenle kural olarak sulh hukuk mahkemesinde görülür. Aile mahkemesi kurulmamış yerlerde bu davalara asliye hukuk mahkemesi aile mahkemesi sıfatıyla bakar. Görev kuralları kamu düzenine ilişkin olduğundan hâkim tarafından yargılamanın her aşamasında kendiliğinden gözetilir.

Yetki bakımından her dava türü için ayrı kurallar öngörülmüştür. Boşanmadan sonra açılacak nafaka davalarında yetkili mahkeme, nafaka alacaklısının yerleşim yeri mahkemesidir (TMK m.177). Yardım nafakasında ise taraflardan birinin yerleşim yeri mahkemesi yetkili kılınmıştır (TMK m.365). Vesayet işlerinde kural olarak küçüğün veya kısıtlının yerleşim yeri esas alınır. Yetki itirazının süresinde ve usulüne uygun biçimde ileri sürülmemesi, davanın yetkisiz sayılmayan bir mahkemede görülmesi sonucunu doğurur. Bu nedenle dava açılmadan önce hem görevli hem de yetkili mahkemenin doğru belirlenmesi, gereksiz zaman ve masraf kaybını önler.

Aile Davalarında Yargılama Usulü ve Uzmanlardan Yararlanma

Aile mahkemeleri, önlerine gelen uyuşmazlıklarda yalnızca hukuki değil sosyal boyutu da gözeten bir usul izler. 4787 sayılı Kanun m.5, mahkemenin adliyelerde görevlendirilen psikolog, pedagog ve sosyal çalışmacılardan yararlanmasını öngörür. Özellikle velayet, kişisel ilişki kurulması ve çocuğun üstün yararının tartışıldığı dosyalarda bu uzmanlardan sosyal inceleme raporu alınması yaygındır. Alınan rapor hâkimi bağlamaz; dosyadaki diğer delillerle birlikte serbestçe değerlendirilir. Tarafların rapordaki eksik ve çelişkili yönlere ilişkin gerekçeli itirazlarını süresinde sunması, incelemenin genişletilmesi bakımından belirleyici olabilir.

Aile hukuku davalarının önemli bir bölümünde tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edemeyeceği konular yer alır. Velayet, soybağı ve kişi hâllerine ilişkin taleplerde hâkim, tarafların kabulüyle bağlı kalmaksızın gerçeği kendiliğinden araştırır. Buna karşılık maddi ve manevi tazminat ile mal rejiminin tasfiyesi gibi malvarlığına ilişkin taleplerde tarafların iddia ve savunmalarını ispat yükü öne çıkar. Bu ayrım, hangi delilin hangi aşamada sunulacağını, hangi taleplerin ıslahla genişletilebileceğini ve hangi konularda feragat veya kabulün sonuç doğuracağını doğrudan etkiler. Usuldeki bu farkın gözden kaçırılması telafisi güç sonuçlar doğurabilir.

Sıkça Sorulan Sorular

Aile hukuku hangi konuları kapsar?

Aile hukuku; nişanlanma, evliliğin kurulması ve hükümleri, boşanma, mal rejimleri, aile konutu, soybağı, evlat edinme, velayet, vesayet ve nafaka konularını kapsar. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu bu alanı Evlilik, Hısımlık ve Vesayet olmak üzere üç ana bölüm hâlinde düzenler. Alt başlıklar uygulamadaki uyuşmazlıklara ilişkin temel kuralları içerir.

Aile hukuku davaları hangi mahkemede açılır?

Aile hukukundan doğan davalar kural olarak aile mahkemelerinde görülür. Boşanma, velayet, nafaka, mal rejiminin tasfiyesi, soybağı ve evlat edinmeye ilişkin talepler bu mahkemenin görev alanındadır. Aile mahkemesi kurulmamış yerlerde ise bu davalara asliye hukuk mahkemesi aile mahkemesi sıfatıyla bakar.

Boşanma davası ile mal paylaşımı aynı dosyada mı görülür?

Mal rejiminin tasfiyesi kural olarak boşanma davasından ayrı bir dava olarak görülür ve boşanma kararının kesinleşmesi beklenir. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu uyarınca mal rejimi, boşanma davasının açıldığı tarih itibarıyla sona erer; tasfiye talebi bu tarihteki malvarlığı üzerinden değerlendirilir.