Ticari Satışta Ayıp İhbarı ve Muayene Külfeti

Muayene ve İhbar Külfeti

Ticari satışlarda alıcı, malı teslim aldıktan sonra imkân bulunur bulunmaz muayene etmek; açık bir ayıp varsa iki gün içinde durumu satıcıya ihbar etmek zorundadır (TTK m.23/1-c).

Bu külfet, tacirler arasındaki ilişkilerde basiretli davranma yükümlülüğünün bir gereğidir; süresinde ihbar edilmeyen açık ayıplar bakımından mal kabul edilmiş sayılır.

Gizli Ayıplar

Malda, olağan muayeneyle ortaya çıkmayan gizli bir ayıp bulunması hâlinde, ayıbın ortaya çıkmasından itibaren gecikmeksizin satıcıya ihbar edilmesi gerekir (TTK m.23/1-c). Aksi hâlde gizli ayıp bakımından da mal kabul edilmiş sayılır.

Gizli ayıbın niteliği ve ortaya çıkış zamanı önemlidir; ihbarın gecikmesi, alıcının ayıba dayalı haklarını kaybetmesine yol açar.

Ayıba Bağlı Haklar

Süresinde ve usulüne uygun ayıp ihbarı yapan alıcı; sözleşmeden dönme, bedel indirimi, onarım veya ayıpsız misliyle değişim gibi seçimlik haklardan yararlanabilir (TBK m.227 çerçevesinde).

İhbarların yazılı ve ispatlanabilir biçimde yapılması, uyuşmazlıkta alıcının konumunu güçlendirir; teslim ve muayene kayıtları önemlidir.

Sıkça Sorulan Sorular

Ticari satışta ayıbı ne kadar sürede bildirmeliyim?

Açık ayıpları malı teslim aldıktan sonra iki gün içinde; gizli ayıpları ise ortaya çıktıklarında gecikmeksizin satıcıya ihbar etmelisiniz.

Süresinde ihbar etmezsem ne olur?

Süresinde ihbar edilmeyen ayıplar bakımından mal kabul edilmiş sayılır ve ayıba dayalı haklarınızı kaybedebilirsiniz.

İhbarı nasıl yapmalıyım?

İhbarın yazılı ve ispatlanabilir biçimde (ihtarname, e-posta, noter) yapılması, olası uyuşmazlıkta konumunuzu güçlendirir.