Ayıplı Malda Değişim ve Bedel İadesi

Seçimlik Hakların Kapsamı

6502 sayılı Kanun'un 8. maddesine göre, sözleşmeye uygun olmayan; ambalajında, etiketinde veya tanıtımında yer alan niteliği taşımayan ya da amaca uygun olmayan mal ayıplı sayılır. Ayıbın gizli veya açık olması, sorumluluğun kapsamını etkiler.

Kanun'un 11. maddesi tüketiciye dört seçimlik hak tanır: satılanı geri vererek sözleşmeden dönme (bedel iadesi), malın ayıpsız misli ile değiştirilmesini isteme, ayıp oranında bedel indirimi isteme ve ücretsiz onarım isteme. Tüketici bu haklardan dilediğini serbestçe seçebilir.

Değişim ve Bedel İadesinin Koşulları

Tüketici ücretsiz onarım veya ayıpsız misli ile değişim haklarını seçtiğinde, satıcı bu talebi makul süre içinde ve tüketiciye önemli bir sorun çıkarmadan yerine getirmekle yükümlüdür. Seçilen hakkın yerine getirilmesi imkânsız ya da orantısız güçlükleri beraberinde getiriyorsa tüketici diğer haklara yönelebilir.

Sözleşmeden dönme veya ayıp oranında indirim hakları ise her durumda kullanılabilir. Sözleşmeden dönülmesi hâlinde ödenen bedelin tümü tüketiciye iade edilir; malın değer kaybı iade tutarından düşülmez.

Sorumluluk ve Zamanaşımı

Kural olarak satıcı, malı ayıptan ari teslim etmekle yükümlüdür ve teslim anında var olan ayıplardan sorumludur. Tüketicinin sözleşme kurulduğu sırada ayıptan haberdar olduğu hâller sorumluluğu ortadan kaldırabilir.

6502 sayılı Kanun'un 12. maddesi uyarınca, kanunlarda veya sözleşmede daha uzun bir süre belirlenmediği takdirde ayıptan sorumluluk, malın tesliminden itibaren iki yıllık zamanaşımına tabidir. Ayıp ağır kusur veya hile ile gizlenmişse zamanaşımı süresinden yararlanılamaz.

Sıkça Sorulan Sorular

Ayıplı malda parayı geri isteyebilir miyim?

Evet; 6502 sayılı Kanun'un 11. maddesindeki seçimlik haklar arasında sözleşmeden dönerek ödenen bedelin iadesini isteme hakkı da vardır. Bu hakkı diğer seçeneklere başvurmadan doğrudan kullanabilirsiniz.

Seçtiğim hakkı satıcı reddedebilir mi?

Satıcı, seçilen hakkın yerine getirilmesi imkânsızsa veya orantısız güçlük doğuruyorsa buna itiraz edebilir; ancak bu durumda tüketici diğer seçimlik haklara yönelebilir.

Ayıbı ne kadar sürede ileri sürebilirim?

Aksine bir düzenleme yoksa ayıptan sorumluluk teslimden itibaren iki yıllık zamanaşımına tabidir. Ayıp hile ile gizlenmişse satıcı bu süreden yararlanamaz.