Feshin Son Çare (Ultima Ratio) İlkesi

İş Güvencesi Ve Geçerli Sebep

4857 sayılı İş Kanunu m.18, otuz veya daha fazla işçi çalıştıran işyerinde en az altı aylık kıdemi olan işçinin belirsiz süreli sözleşmesinin feshi için işletme, işyeri veya işin gereklerinden ya da işçinin yeterliliğinden kaynaklanan geçerli bir sebep bulunmasını zorunlu kılar. Geçerli sebep gösterilmeden yapılan fesih geçersizdir.

İşveren feshin geçerli bir sebebe dayandığını ispatla yükümlüdür. Fesih bildiriminin yazılı yapılması ve sebebin açık ve kesin biçimde belirtilmesi m.19 gereğidir.

Feshin Son Çare Olması

Yargıtay'ın yerleşik içtihadına göre işveren, işçiyi işten çıkarmadan önce başka önlemlerle ilişkiyi sürdürmenin mümkün olup olmadığını araştırmalıdır. Fazla çalışmanın kaldırılması, esnek çalışma, eğitim veya başka bir pozisyona nakil gibi seçenekler değerlendirilmelidir.

İşçiye uygun boş bir kadro varken doğrudan feshe gidilmesi, feshin son çare ilkesine aykırılık oluşturur. Bu ilkenin gözetilmediği fesihler geçersiz kabul edilebilir.

Ölçülülük Denetimi Ve Sonuçları

Feshin son çare olup olmadığı, ölçülülük ilkesi kapsamında somut olayın özelliklerine göre denetlenir. İşverenin daha hafif bir tedbirle amaca ulaşabilecekken feshi tercih etmesi ölçüsüz sayılır.

Feshin geçersizliğine karar verilmesi halinde 4857 sayılı İş Kanunu m.21 uyarınca işe iade, boşta geçen süre ücreti ve işe başlatmama tazminatı gündeme gelir. İşçi kesinleşen kararın tebliğinden itibaren süresi içinde işverene başvurmalıdır.

Sıkça Sorulan Sorular

Feshin son çare ilkesi hangi işyerlerinde uygulanır?

Uygulama alanı iş güvencesi kapsamıdır; 4857 sayılı İş Kanunu m.18 gereği en az otuz işçi çalıştıran işyerinde altı aylık kıdemi olan işçilerin feshinde gözetilir.

İşveren fesihten önce ne yapmalıdır?

Yargıtay içtihadına göre işveren, nakil, eğitim, fazla çalışmanın kaldırılması gibi daha hafif önlemlerle ilişkiyi sürdürmenin mümkün olup olmadığını araştırmalıdır.

İlkeye aykırı fesih yapılırsa ne olur?

Fesih geçersiz sayılabilir ve 4857 sayılı İş Kanunu m.21 uyarınca işe iade, boşta geçen süre ücreti ve işe başlatmama tazminatı gündeme gelir.