Satın aldığınız ürün arızalı, eksik ya da vaat edilen özellikleri taşımıyorsa, tüketici hukuku size onarımdan para iadesine kadar uzanan haklar tanır. Çoğu uyuşmazlık, mahkemeye gitmeden Tüketici Hakem Heyeti aracılığıyla çözülür. Bu yazıda ayıplı mal kavramını, seçimlik haklarınızı ve 2026 yılı hakem heyeti başvuru sınırlarını açıklıyoruz.
6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun'a göre ayıplı mal; tüketiciye teslim anında taraflarca kararlaştırılan örneğe ya da modele uygun olmayan, objektif olarak sahip olması gereken özellikleri taşımayan üründür. Ayıp; ürünün arızalı olması gibi maddi, vaat edilen niteliği taşımaması gibi hukuki ya da reklamda belirtilen özelliğin bulunmaması gibi şekillerde ortaya çıkabilir.
Malın ayıplı çıkması hâlinde tüketici, aşağıdaki dört haktan dilediğini kullanabilir:
Satıcı, tüketicinin seçtiği bu talebi yerine getirmekle yükümlüdür. Onarım veya değişim talepleri, malın niteliğine göre makul sürede ve tüketici için ciddi sorun çıkarmadan karşılanmalıdır.
Açık ayıplarda dikkatli bir incelemeyle fark edilebilecek kusurların makul sürede satıcıya bildirilmesi beklenir. Kanunda aksi öngörülmedikçe, ayıplı maldan doğan sorumluluğa ilişkin zamanaşımı süresi malın teslim tarihinden itibaren iki yıldır. Satıcının ayıbı gizlemesi veya ağır kusuru hâlinde bu süreyle bağlı kalınmaz.
Belirli bir parasal sınırın altındaki uyuşmazlıklarda Tüketici Hakem Heyeti'ne başvuru zorunludur; bu sınırın üzerindeki uyuşmazlıklarda ise Tüketici Mahkemesi görevlidir. 1 Ocak 2026'dan itibaren İl ve İlçe Tüketici Hakem Heyetleri için başvuru sınırı 186.000 TL olarak uygulanmaktadır.
Başvuru, tüketicinin yerleşim yeri ya da işlemin yapıldığı yerdeki hakem heyetine; dilekçe ve kanıtlayıcı belgelerle (fatura, fiş, sözleşme, garanti belgesi, yazışmalar) elden veya e-Devlet üzerinden yapılabilir. Başvuru ücretsizdir. Heyet, dosya üzerinden inceleme yaparak karar verir.
Seçimlik hakkın doğru belirlenmesi, başvurunun süresinde ve doğru mercie yapılması sonucu belirler. Özellikle yüksek bedelli ürünlerde ve satıcının direnç gösterdiği durumlarda, sürecin bir avukat desteğiyle yürütülmesi hak kaybını önler.
6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun m.11 uyarınca dört seçimlik hakkınız vardır: sözleşmeden dönerek bedel iadesi, ayıp oranında bedelden indirim, ücretsiz onarım veya ayıpsız misliyle değiştirme. Satıcı, tüketicinin tercih ettiği talebi yerine getirmekle yükümlüdür. Onarım ve değişim talepleri, kural olarak otuz iş günü içinde karşılanmalıdır.
Ayıplı maldan sorumluluk, ayıp sonradan ortaya çıksa bile malın tüketiciye teslim tarihinden itibaren iki yıllık zamanaşımına tabidir; konut ve tatil amaçlı taşınmazlarda bu süre beş yıldır (TKHK m.12). Ayıp, ağır kusur ya da hile ile gizlenmişse zamanaşımı hükümleri uygulanmaz. Sözleşmeyle daha uzun süre kararlaştırılabilir.
TKHK m.68 uyarınca kanunda belirlenen parasal sınırın altındaki uyuşmazlıklarda tüketici hakem heyetine başvuru zorunludur; bu sınırın üzerindeki uyuşmazlıklar için heyete başvurulamaz. Başvuru, tüketicinin yerleşim yerinin bulunduğu veya tüketici işleminin yapıldığı yerdeki heyete yapılabilir. Parasal sınırlar her takvim yılı başında yeniden değerleme oranında güncellenir.
Arızalı veya vaat edilen özellikleri taşımayan bir ürün mü aldınız? CMY Hukuk & Danışmanlık olarak iade, değişim, onarım veya bedel indirimi taleplerinizi hakem heyeti ve tüketici mahkemesi nezdinde takip ediyoruz. Durumunuzu değerlendirelim, bize ulaşın.
Katılımcı bulma esasına dayanan piramit satış sistemlerinin 6502 sayılı TKHK m.80 uyarınca kesin yasağı ve tüketiciyi koruma amacı.
Devamını oku ›MakalePatent ve faydalı model kavramları, tescil süreci ve patent davaları.
Devamını oku ›MakaleTasarım tanımı, tescilli/tescilsiz tasarım ve tasarım davaları.
Devamını oku ›MakaleTÜRKPATENT sicilli vekillik ile marka, tasarım ve coğrafi işaret hizmetleri.
Devamını oku ›MakaleTÜRKPATENT sicilli vekillik ile patent, faydalı model ve tasarım hizmetleri.
Devamını oku ›MakaleÖzel hastane ve klinik hizmetlerinin 6502 sayılı TKHK kapsamında tüketici işlemi sayılması ve ayıplı hizmet hükümlerinin uygulanması.
Devamını oku ›