Bir hizmet sözleşmesinde edim, sözleşmeye veya beklenen amaca uygun görülmeyecek şekilde ifa edilmişse ayıplı hizmetten söz edilir. Kanun, bu durumda tüketiciye dört ayrı seçimlik hak tanıyarak zararının giderilmesini güvence altına alır. Bu haklar birbirinin alternatifi olup tüketici, somut olayın özelliklerine göre kendisi için en uygun olanı serbestçe seçebilir. Seçim yapıldıktan sonra taraflar arasındaki ilişki seçilen hakka göre yeniden şekillenir.
Madde 15 uyarınca tüketici, hizmetin yeniden görülmesini, ortaya çıkan eserin ücretsiz onarımını, ayıp oranında bedelden indirimi veya sözleşmeden dönmeyi talep edebilir. Sağlayıcı, tüketicinin seçtiği talebi yerine getirmekle yükümlüdür ve reddedemez. Bu haklardan hangisinin seçileceğine tamamen tüketici karar verir, sağlayıcının tercih hakkı yoktur.
Seçimlik hakların kullanılmasından doğan tüm masraflar sağlayıcıya aittir. Tüketici, seçtiği haktan bağımsız olarak Türk Borçlar Kanunu hükümlerine göre ayrıca tazminat da isteyebilir. Böylece hem ayıbın giderilmesi hem de doğan ek zararın karşılanması birlikte talep edilebilir.
Ücretsiz onarım veya hizmetin yeniden görülmesi, sağlayıcı için orantısız güçlük doğuracaksa tüketici bu iki hakkı kullanamaz. Orantısızlık değerlendirilirken hizmetin ayıpsız değeri ve ayıbın önemi dikkate alınır. Bu istisna, sadece somut ve ağır güçlük hallerinde uygulanır, hafif masraf artışı yeterli sayılmaz.
Onarım veya yeniden ifa talebi, yöneltildiği tarihten itibaren en geç otuz iş günü içinde yerine getirilmelidir. Bu süre aşılırsa tüketici diğer seçimlik haklarına serbestçe geçebilir. Süreye uyulmaması, sağlayıcının kusurundan bağımsız olarak tüketiciye geçiş hakkı tanıyan objektif bir sonuçtur.
Tüketici sözleşmeden dönme veya bedelden indirim hakkını kullanırsa, ödediği bedelin tamamı veya indirim tutarı derhal kendisine iade edilir. İade için ayrıca ihtar veya süre beklenmesi gerekmez. Derhal ifade edilen bu yükümlülüğe aykırı gecikme, ayrıca temerrüt sonuçlarını da doğurabilir.
Uygulamada sıklıkla özel ders, tadilat, bakım ve onarım hizmetlerinde bu haklar gündeme gelir. Sağlayıcının seçimlik hak taleplerini görmezden gelmesi halinde tüketici hakem heyeti veya tüketici mahkemesine başvurabilir. Başvuruda hizmet sözleşmesi, fatura ve ayıbı gösteren belge veya fotoğraflar delil olarak sunulmalıdır.
Hayır, orantısız güçlük hali dışında sağlayıcı tüketicinin tercih ettiği seçimlik hakkı yerine getirmekle yükümlüdür ve başka bir hakkı dayatamaz.
Evet, talebin yöneltilmesinden itibaren en geç otuz iş günü içinde onarım veya yeniden ifa tamamlanmalıdır; aksi halde tüketici diğer haklara geçebilir.
Evet, Türk Borçlar Kanunu hükümlerine göre ayrıca tazminat talep edilebilir; bu durum seçimlik hakkın kullanımını engellemez.
Ayıplı mal-hizmet, cayma hakkı, banka ve kredi uyuşmazlıklarında hakem heyeti ve tüketici mahkemesi süreçlerinde yanınızdayız. Bize ulaşın.
Tüketici İşleminin Tanımı ve Kapsamı hakkında bilgi ve hukuki destek.
Devamını oku ›MakaleFinansal Tüketicinin Korunması hakkında bilgi ve hukuki destek.
Devamını oku ›MakaleKredi Kartında Faiz ve Asgari Ödeme hakkında bilgi ve hukuki destek.
Devamını oku ›MakaleBankacılık Sözleşmelerinde Haksız Şart Denetimi hakkında bilgi ve hukuki destek.
Devamını oku ›MakaleTüketici Kredisinde Sözleşme Öncesi Bilgilendirme hakkında bilgi ve hukuki destek.
Devamını oku ›MakaleKonut Finansmanında Erken Ödeme hakkında bilgi ve hukuki destek.
Devamını oku ›