Umuma Açık Mahallerde Eser Kullanımı ve Tarife Uygulaması

Umuma Açık Mahallerin Yükümlülüğü

5846 sayılı Kanunun 41'inci maddesi uyarınca girişi ücretli veya ücretsiz umuma açık mahaller, eser, icra, fonogram, yapım ve yayınların kullanımı veya iletimi için kanunun 52'nci maddesine uygun sözleşme yaparak hak sahiplerinden veya üyesi oldukları meslek birliklerinden izin almak ve sözleşmede yazılı mali hak ödemelerini yapmak zorundadır.

Bu mahaller; bulundukları bölgenin özelliği, mahallin nitelik ve niceliği, kullanılan eserin sunulan ürün veya hizmete katkısı gibi ölçütler dikkate alınarak sınıflandırılır. Sınıflandırma, uygulanacak tarifenin belirlenmesinde temel alınır.

Tarifelerin Belirlenmesi ve Uzlaştırma Komisyonu

Eser sahipleri ve bağlantılı hak sahiplerinin meslek birlikleri, yapılan sınıflandırmaya bağlı olarak ödemelere ilişkin tarifeleri belirler ve her yılın dokuzuncu ayında ilan eder. Umuma açık mahaller bu tarifeler veya taraflarca yapılacak müzakereler sonucu belirlenecek bedeller üzerinden sözleşme yapar.

Onuncu ayda taraflar arasında uzlaşma sağlanamazsa, meslek birliği veya meslek kuruluşunun talebiyle Bakanlıkça oluşturulan uzlaştırma komisyonunda tarifeler müzakere edilir. Komisyon Bakanlık, Rekabet Kurumu ve ilgili meslek kuruluşları temsilcilerinden oluşur ve on beş gün içinde raporunu bildirir.

Sözleşme Yapılmaması Halinde İzlenecek Yol

Meslek birliğinin belirlediği tarife üzerinden sözleşme yapılamaması halinde taraflar yargı yoluna başvurabilir. Yargılama sürecinde, önceki yıl sözleşmesi bulunan mahaller dava konusu tarifenin dörtte birini üç ayda bir meslek birliği hesabına yatırarak eser kullanımına devam edebilir.

Daha önce sözleşmesi bulunmayan veya ilk kez sözleşme yapacak mahaller için bu şekilde kullanım, ilgili meslek birliğinin iznine bağlıdır. Dava sonunda tespit edilen tarife bedelinden, bu şekilde yapılan ödemeler mahsup edilir; böylece hem hak sahiplerinin geliri hem de mahallerin faaliyeti korunmuş olur.

Sıkça Sorulan Sorular

Kafede müzik çalmak için izin şart mı

Evet, girişi ücretli veya ücretsiz umuma açık her mahal, m.41 gereği ilgili meslek birliklerinden izin almak ve tarife bedelini ödemekle yükümlüdür.

Tarife bedeline itiraz edilebilir mi

Evet, taraflar önce uzlaştırma komisyonuna başvurabilir; anlaşma sağlanamazsa yargı yoluna gidilebilir.

Dava süresince eser kullanımına devam edilebilir mi

Önceki yıl sözleşmesi bulunan mahaller, dava konusu tarifenin dörtte birini üç aylık dönemlerde ödeyerek kullanıma devam edebilir; ödenen tutar sonuç kararından mahsup edilir.