Uluslararası Marka Tescili (Madrid Sistemi)

Uluslararası Marka Tescili Nedir?

Uluslararası marka tescili, bir markanın birden çok ülkede korunmasını tek bir başvuruyla yönetmeyi sağlayan sistemdir. Türkiye'nin de taraf olduğu Madrid Protokolü, bu uluslararası tescil sistemini düzenler.

Sistem sayesinde her ülkede ayrı ayrı başvuru yapma zorunluluğu ortadan kalkar; süreç tek merkezden yürütülür.

Madrid Sistemi Nasıl İşler?

Uluslararası başvuru, başvuru sahibinin ülkesindeki esas başvuru veya tescile dayanır ve Dünya Fikri Mülkiyet Örgütü (WIPO) nezdinde işlem görür. Başvuru sahibi, markanın korunmasını istediği ülkeleri belirler.

Her belirlenen ülke, başvuruyu kendi mevzuatına göre değerlendirir ve koruma o ülke bakımından ayrıca doğar.

Avantajları

Tek başvuru, tek dil ve tek ücret yapısıyla çok sayıda ülkede koruma sağlanması, maliyet ve süreç yönetimi açısından önemli kolaylık sunar. Tescil sonrası yenileme ve değişiklikler de merkezi olarak yürütülebilir.

Sürecin doğru yönetilmesi, ülke bazlı ret ve itirazların etkin biçimde takibini gerektirir.

Ülke Ofislerinin Ret Bildirimleri ve Yanıt Süreci

Uluslararası tescil, belirlenen her ülkede kendiliğinden koruma sağlanacağı anlamına gelmez. Her ülke ofisi başvuruyu kendi mevzuatına göre inceler ve gerekli gördüğünde geçici ret bildiriminde bulunur. Madrid Protokolü, ofislerin ret bildirimini gönderebileceği azami süreyi belirler; bu süre ilgili ülkenin yaptığı beyana göre değişebilir. Bildirim, Dünya Fikri Mülkiyet Örgütü aracılığıyla marka sahibine ulaştırılır ve cevap verme ya da itiraz süresi doğrudan o ülkenin ulusal mevzuatına göre işlemeye başlar. Bildirimin ulaşma biçimi ve sürenin başlangıcı ülkeden ülkeye farklılık gösterdiğinden, her ülke için ayrı bir süre takibi yapılması gerekir.

Geçici retlere cevap verilmesi çoğu ülkede o ülkede yerleşik bir vekil aracılığıyla yapılır; bu nedenle bildirim ulaştıktan sonra hızla yerel temsil sağlanması gerekir. Ret bildirimine süresinde cevap verilmemesi, korumanın yalnızca o ülke bakımından kaybedilmesine yol açar ve diğer ülkelerdeki koruma bundan etkilenmez. Ülke bazlı sürelerin ayrı ayrı izlenmesi, uluslararası tescilde hak kaybının en sık yaşandığı noktadır ve düzenli bir takip sistemi kurulmasını gerektirir. Ayrıca bazı ülkelerde ret gerekçesi yalnızca belirli sınıflar bakımından ileri sürülür ve kısmi koruma imkânı doğar.

Esas Başvuruya Bağımlılık ve Dönüştürme Hakkı

Uluslararası tescil, dayandığı esas başvuru veya tescile belirli bir süre boyunca bağlıdır. Bu bağımlılık süresi içinde esas marka reddedilir, geri çekilir, hükümsüz kılınır veya kapsamı daraltılırsa uluslararası tescil de aynı ölçüde etkilenir. Uygulamada merkezi saldırı olarak anılan bu risk, henüz tescil edilmemiş bir başvuruya dayanılarak uluslararası başvuru yapıldığında daha belirgin hâle gelir. Bu nedenle esas markanın ulusal süreçteki durumu, uluslararası başvurunun zamanlamasında dikkate alınmalıdır. Esas başvurunun kapsamı ile uluslararası başvurunun kapsamının örtüşüp örtüşmediği de bu aşamada ayrıca kontrol edilmelidir.

Esas markanın düşmesi nedeniyle uluslararası tescil iptal edilirse, marka sahibi öngörülen süre içinde talepte bulunarak korumayı belirlenen ülkelerde ulusal başvurulara dönüştürebilir. Dönüştürme hâlinde ulusal başvurular uluslararası tescilin tarihini korur; ancak her ülke için ayrı ücret ödenmesi ve ulusal usullerin izlenmesi gerekir. Bağımlılık süresi sona erdikten sonra uluslararası tescil esas markadan bağımsız hâle gelir ve bu risk ortadan kalkar. Süreç boyunca esas markanın takibi ihmal edilmemelidir. Dönüştürme talebinin süresinde yapılmaması hâlinde ise elde edilmiş olan tarih önceliği tümüyle kaybedilir.

Sıkça Sorulan Sorular

Markamı yurt dışında nasıl korurum?

Madrid Protokolü kapsamında tek bir uluslararası başvuruyla, korunmasını istediğiniz ülkeleri belirleyerek koruma sağlayabilirsiniz.

Uluslararası başvuru neye dayanır?

Başvuru sahibinin ülkesindeki esas marka başvurusuna veya tesciline dayanır ve WIPO nezdinde işlem görür.

Her ülke ayrı mı değerlendirir?

Evet. Belirlenen her ülke, başvuruyu kendi mevzuatına göre inceler ve koruma o ülke bakımından ayrıca doğar.