Mirasbırakan, vasiyetname veya miras sözleşmesiyle bir kişiyi mirasçı olarak atayabilir. Atanmış mirasçı, mirasbırakanın külli halefi olur ve terekenin tamamına ya da belirli bir oranına mirasçı sıfatıyla sahip olur. TMK m. 598 uyarınca mirasçı atamaya ilişkin tasarrufa bir ay içinde itiraz edilmezse, lehine tasarrufta bulunulan kimseye atanmış mirasçı olduğunu gösteren belge verilir.
Atanmış mirasçı külli haleftir: terekenin aktif ve pasifine belirli oranda sahip olur, borçlardan da sorumlu tutulur.
Vasiyet alacaklısı ise cüzi haleftir: yalnız belirli bir mal veya hak üzerinde alacak hakkına sahiptir ve terekenin borçlarından sorumlu değildir. Tasarrufun hangisi olduğu iradenin yorumuyla belirlenir.
Atama, geçerli bir ölüme bağlı tasarrufla yapılır: el yazılı, resmî veya sözlü vasiyetname ya da miras sözleşmesi.
Şekil şartlarına aykırılık iptal sebebidir; el yazılı vasiyetnamede tarih, imza ve tamamının el yazısıyla yazılması aranır.
Mirasçı atama, saklı paylı mirasçıların paylarını zedeleyemez; zedelenmesi hâlinde tenkis davasıyla tasarruf indirilir.
Bu nedenle atama yapılırken tasarruf edilebilir oranın hesaplanması gerekir; aksi hâlde tasarruf kısmen etkisiz kalır.
Miras hukukunda süreler kısa ve hak düşürücü olduğundan, ölüm sonrası ilk haftada bir hukuki durum değerlendirmesi yapılması önerilir.
Tereke bilançosu çıkarılmadan verilen kabul kararları, sonradan telafisi güç sonuçlar doğurabilmektedir.
Yurt dışında yaşayan mirasçılar bakımından vekâletname ve apostil süreçleri erken başlatılmalıdır.
Uygulamada dosyaların çoğu, belge eksikliği nedeniyle uzamakta; bu nedenle nüfus kayıt örneği, tapu ve banka yazıları baştan temin edilmelidir.
Mirasçılar arasında yürütülen görüşmelerde varılan mutabakatların yazılı hâle getirilmesi, paylaşma aşamasını hızlandırır.
Mirasbırakan, atanan mirasçının mirası edinememesi ihtimaline karşı yedek mirasçı belirleyebilir.
Art mirasçılık düzenlemesiyle, terekenin önce bir kişiye sonra belirli bir olay üzerine başkasına geçmesi de sağlanabilir; bu düzenlemeler tapuya şerh edilebilir.
Atanmış mirasçı, bir aylık itiraz süresi geçtikten sonra sulh mahkemesinden aldığı belgeyle tapu ve banka işlemlerini yürütür.
İtiraz edilmesi hâlinde uyuşmazlık dava yoluyla çözülür; tasarrufun iptali istenirse tapu işlemleri askıya alınabilir.
Miras hukukunda süreler kısa ve hak düşürücü olduğundan, ölüm sonrası ilk haftada bir hukuki durum değerlendirmesi yapılması önerilir.
Tereke bilançosu çıkarılmadan verilen kabul kararları, sonradan telafisi güç sonuçlar doğurabilmektedir.
Yurt dışında yaşayan mirasçılar bakımından vekâletname ve apostil süreçleri erken başlatılmalıdır.
Uygulamada dosyaların çoğu, belge eksikliği nedeniyle uzamakta; bu nedenle nüfus kayıt örneği, tapu ve banka yazıları baştan temin edilmelidir.
Mirasçılar arasında yürütülen görüşmelerde varılan mutabakatların yazılı hâle getirilmesi, paylaşma aşamasını hızlandırır.
Saklı paylı mirasçıların varlığı ve payları önceden hesaplanmalı; tasarruf edilebilir oran aşılmamalıdır.
Atanan kişinin mirasbırakandan önce ölmesi ihtimali için yedek mirasçı belirlenmesi, tasarrufun boşa çıkmasını önler.
Vergi boyutu ihmal edilmemeli; veraset ve intikal vergisi yükümlülüğü atanmış mirasçı için de doğar.
Süreç boyunca tüm tarih ve belgelerin tek bir dosyada toplanması, ileride doğacak uyuşmazlıklarda en güçlü savunmayı sağlar.
Mirasçılar arasında yazılı iletişim tercih edilmeli; sözlü mutabakatlar ispat sorunlarına yol açmaktadır.
Uyuşmazlığın sulh yoluyla çözülmesi her aşamada mümkündür ve çoğu zaman yargılama giderlerinden tasarruf sağlar.
Taşınmaz içeren terekelerde tapu kayıtlarının ve şerhlerin güncel örneği alınmalı; devir kısıtlamaları önceden görülmelidir.
Evet; külli halef olduğundan terekenin borçlarından payı oranında sorumludur.
Vasiyet alacaklısı yalnız belirli bir mal üzerinde alacak hakkına sahiptir ve borçlardan sorumlu değildir.
Geçerli bir vasiyetname veya miras sözleşmesiyle yapılır; şekil şartlarına uyulmaması iptal sebebidir.
Atama saklı payları zedeleyemez; zedelenirse tenkis davasıyla tasarruf indirilir.
Bildirimden itibaren bir ay içinde itiraz edilmezse sulh mahkemesince atanmış mirasçılık belgesi verilir.
Tereke, paylaşma ve mirasçılık işlemlerinde destek için bize ulaşın.