Varlık yönetim şirketi, bankanın alacağını yazılı devirle satın alarak borçlunun rızası olmadan alacaklı sıfatı kazanır (TBK m.183-184). Borçlu, devri öğrendiği anda bankaya karşı sahip olduğu tüm savunmaları şirkete karşı da ileri sürebilir ve ödeme emrine 7 gün içinde itiraz edebilir (TBK m.188; İİK m.62).
Varlık yönetim şirketleri, bankalar ve diğer mali kurumların alacaklarını satın almak, tahsil etmek, yeniden yapılandırmak ve satmak amacıyla kurulan ve kuruluş esasları Kurulca belirlenen şirketlerdir (5411 sayılı Bankacılık Kanunu m.143). Tahsili gecikmiş kredi, kredi kartı ve kredili mevduat hesabı alacakları çoğunlukla toplu satışlarla bu şirketlere geçer.
Alacaklı, kanun, sözleşme veya işin niteliği engel olmadıkça alacağını borçlunun rızasını aramadan üçüncü kişiye devredebilir (TBK m.183). Bu nedenle borçlunun devre onay vermemiş olması, tek başına takibi hukuka aykırı kılmaz.
Devrin geçerliliği yazılı şekilde yapılmasına bağlıdır (TBK m.184). Alacakla birlikte kişiye özgü olmayan öncelik hakları, bağlı haklar ve işlemiş faizler de devralana geçer (TBK m.189); kefalet ve rehin gibi teminatlar da bu kapsamda değerlendirilir.
Devir borçluya bildirilmemişse, borçlu önceki alacaklıya iyiniyetle ödeme yaparak borcundan kurtulur (TBK m.186). Bu nedenle devir bildirimi, borçlunun kime ödeme yapacağını belirlemesi açısından önemlidir.
Uygulamada devir, varlık yönetim şirketi veya bankanın gönderdiği bir bildirimle ya da doğrudan icra takibiyle öğrenilir. Takip devirden önce banka tarafından başlatılmışsa, şirket devir belgesini dosyaya sunarak takibe alacaklı olarak devam eder.
Borçlu, alacaklı sıfatından şüphe ediyorsa şirketten devir sözleşmesinin ilgili kısmını ve alacağın hesap dökümünü isteyebilir. Devrin varlığı ve kapsamı, takipte ve davada alacaklı tarafından ispat edilmelidir.
Borçlu, devri öğrendiği sırada devredene karşı sahip olduğu bütün savunmaları devralana karşı da ileri sürebilir (TBK m.188). Borcun ödendiği, hiç doğmadığı, faiz hesabının hatalı olduğu veya zamanaşımına uğradığı savunmaları şirkete karşı da geçerlidir.
Devir, alacağın niteliğini değiştirmez; varlık yönetim şirketi alacağı bankadaki hâliyle devralır. Banka hangi faiz oranını talep edebiliyorsa şirket de ancak o çerçevede talepte bulunabilir; devralanın yeni ve daha ağır koşullar dayatması mümkün değildir.
Borçlunun devri öğrendiği anda muaccel olmayan kendi alacağı, devredilen alacaktan önce veya onunla aynı anda muaccel oluyorsa borçla takas edilebilir (TBK m.188/2).
İlamsız takipte borçlu, ödeme emrinin tebliğinden itibaren yedi gün içinde dilekçeyle veya sözlü olarak icra dairesine itiraz edebilir (İİK m.62). Borcun bir kısmına itiraz ediliyorsa itiraz edilen miktar açıkça gösterilmelidir; aksi hâlde itiraz edilmemiş sayılır.
İtiraz üzerine takip durur. Alacaklı, itirazın tebliğinden itibaren bir yıl içinde itirazın iptali davası açabilir (İİK m.67) veya elinde İİK m.68’de sayılan nitelikte bir belge varsa altı ay içinde icra mahkemesinden itirazın kaldırılmasını isteyebilir.
Kredi sözleşmelerinde süresinde itiraz edilmemiş hesap özetleri itirazın kaldırılmasına elverişli belgelerden sayılır (İİK m.68/b). Bu nedenle bankadan gelen hesap özetlerine itiraz edilip edilmediği, varlık yönetim şirketi takibinde de önem taşır.
Kanunda aksine hüküm yoksa her alacak on yıllık zamanaşımına tabidir (TBK m.146); dönemsel edimler ve anapara faizleri için ise beş yıllık süre öngörülmüştür (TBK m.147). Hangi sürenin uygulanacağı, alacağın kaynağına göre belirlenir.
Alacak bir mahkeme kararına dayanıyorsa, ilama dayalı takip son işlemden itibaren on yıl geçmekle zamanaşımına uğrar (İİK m.39). İcra dosyasında yapılan işlemler zamanaşımını keser; bu nedenle takip dosyasının işlem geçmişi incelenmelidir.
Zamanaşımı kendiliğinden dikkate alınmaz; borçlunun bu savunmayı ileri sürmesi gerekir. Zamanaşımına uğramış bir borç için ödeme emri gelirse, yedi günlük süre içinde itiraz edilmesi veya süresinde menfi tespit davası açılması önemlidir.
Önce tebliğ tarihini not edin; yedi günlük itiraz süresi bu tarihten başlar. Ödeme emrindeki alacak kalemlerini, faiz başlangıç tarihini ve oranını, dayanak belgeleri kontrol edin ve bankadaki son hesap durumunuzla karşılaştırın.
Borcun tamamına veya bir kısmına itirazınız varsa süresinde icra dairesine itiraz edin. Senet veya belgedeki imza size ait değilse bunu itirazda ayrıca ve açıkça belirtin; aksi hâlde imza icra takibi yönünden kabul edilmiş sayılır (İİK m.62).
Süre kaçırıldıysa ve borçlu olmadığınızı düşünüyorsanız menfi tespit davası, ödeme yaptıysanız ödemeden itibaren bir yıl içinde istirdat davası açılabilir (İİK m.72). Varlık yönetim şirketleriyle yapılacak yapılandırma görüşmelerinde anlaşmayı mutlaka yazılı alın.
Evet. Alacağın devri için borçlunun rızası aranmaz; devir yazılı yapılmalıdır (TBK m.183-184).
Devir size bildirilmemişse bankaya iyiniyetle yapılan ödeme sizi borçtan kurtarır (TBK m.186).
İlamsız takipte tebliğden itibaren 7 gün içinde icra dairesine itiraz edilir (İİK m.62).
Bir yıl içinde itirazın iptali davası açabilir veya uygun belgesi varsa altı ay içinde itirazın kaldırılmasını isteyebilir (İİK m.67-68).
Evet. Devri öğrendiğiniz sırada bankaya karşı ileri sürebileceğiniz tüm savunmalar şirkete karşı da geçerlidir (TBK m.188).
Kural olarak 10 yıl; dönemsel edimler ve faizlerde 5 yıl uygulanır (TBK m.146-147).
Kişiye özgü olmayan bağlı haklar alacakla birlikte devralana geçer; kefalet de bu kapsamda değerlendirilir (TBK m.189).
Asıl alacakla birlikte işlemiş faizler de devredilmiş sayılır (TBK m.189/2); ancak faiz hesabının doğruluğu ayrıca denetlenebilir.
Borçlu olmadığınızı ispat için menfi tespit, ödeme yaptıysanız bir yıl içinde istirdat davası açabilirsiniz (İİK m.72).
Usul işlemleri, süreler ve kanun yollarında destek için bize ulaşın.
İtirazın iptali davası, ödeme emrine itiraz üzerine duran takibi.
Devamını oku ›MakaleFatura borcu için gelen ödeme emrine 7 gün içinde itiraz, 5 yıllık.
Devamını oku ›MakaleOperatör borcunda ödeme emrine 7 gün itiraz, 1 yıllık itirazın iptali.
Devamını oku ›