Restoranda Servis Ücreti Ödemek Zorunlu mu?

Servis, Masa ve Kuver Ücreti Neden Alınamaz?

Fiyat Etiketi Yönetmeliği, 30 Ocak 2026 tarihli ve 33153 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikle yiyecek-içecek işletmeleri için açık bir yasak getirdi. Yönetmeliğe göre lokanta, kafe, restoran, pastane ve benzeri işyerlerinde tüketiciden servis ücreti, masa ücreti, kuver ücreti ve benzeri herhangi bir isim altında ilave ödeme talep edilemez (Fiyat Etiketi Yönetmeliği m.8/6).

Bu değişiklikten önce kural daha gevşekti: Ek ücret, fiyat listesinde gösterilmek şartıyla alınabiliyordu. Bugün diğer hizmet sektörleri için bu genel kural sürüyor; yani başka bir işyeri, fiyat listesinde göstermek kaydıyla farklı isimli bir ücret alabilir. Yiyecek-içecek işletmeleri ise menüye yazsalar bile servis, masa veya kuver adıyla ek ödeme isteyemez.

Yasağın adına takılmayın: Yönetmelik "ve benzeri herhangi bir isim" ifadesini kullandığından "hizmet bedeli", "garson payı", "oturma ücreti" gibi kalemler de aynı kapsamdadır. Ödeyeceğiniz tutar, menüde yazan ürün fiyatlarının toplamıdır.

Bahşiş ve İş Kanunu m.51 İstisnası Ne Anlama Geliyor?

Yönetmelik bu yasağı 4857 sayılı İş Kanunu m.51 hükmü saklı kalmak kaydıyla getirmiştir. İş Kanunu m.51, "yüzde" usulünün uygulandığı otel, lokanta ve eğlence yerlerinde servis karşılığı alınan paralar ile müşterinin kendi isteğiyle işverene bıraktığı paraların işyerindeki tüm işçilere eksiksiz ödenmesini düzenler; işveren bu dağıtımı belgelemekle yükümlüdür (İş Kanunu m.51).

Bu atfın kapsamı uygulamada tartışmaya açıktır; ancak yönetmeliğin tüketiciye yönelik açık kuralı, ilave ödemenin talep edilemeyeceğidir. Bahşiş, müşterinin kendi isteğiyle bıraktığı bir paradır; bırakıp bırakmamak ve tutarını belirlemek size aittir. Hesap fişine kendiliğinden eklenmiş bir "bahşiş" ya da "servis" satırı varsa, çıkarılmasını isteyebilirsiniz.

Bıraktığınız bahşişin çalışanlara ulaşıp ulaşmadığı ise işveren ile işçi arasındaki bir konudur ve İş Kanunu m.51'e tabidir; tüketici olarak hesabınızı etkilemez.

Menü Kapıda ve Masada Bulunmak Zorunda mı?

Evet. Yiyecek-içecek işletmelerinde fiyat listesi, işyerinin giriş kapısının önüne (birden fazla kapı varsa her kapıya ayrı ayrı) ve hizmet sunulan masaların üstüne, kolayca görülebilir ve okunabilir şekilde konulmak zorundadır (Fiyat Etiketi Yönetmeliği m.8/1).

Masalarda fiyat listesi karekod ile de gösterilebilir; ancak tüketici talep ederse fiyat listesinin ayrıca verilmesi zorunludur (Fiyat Etiketi Yönetmeliği m.8/2). Ayrıca hizmete sunulan tüm ürünlerin fiyat listesinde yer alması gerekir (Fiyat Etiketi Yönetmeliği m.8/3); fiyatı yazılmamış "günün spesiyali" bu kurala aykırıdır. Aykırılık sayısı belirlenirken listede eksik veya hatalı gösterilen ürün sayısı dikkate alınır (Fiyat Etiketi Yönetmeliği m.8/4).

Listedeki rakam ve harfler okunabilir, eksiksiz, gerçeğe uygun ve yanıltıcı olmayan biçimde yazılmalı (Fiyat Etiketi Yönetmeliği m.9/1), fiyatlar "Türk Lirası", "TL" veya ₺ simgesiyle gösterilmelidir (Fiyat Etiketi Yönetmeliği m.9/4). Etiket kurallarının genel çerçevesi için fiyat etiketi ve tüketici hakları yazımıza bakabilirsiniz.

Hesapta Menüden Farklı Fiyat Çıkarsa Ne Olur?

Tarife ve fiyat listesinde belirtilen fiyat ile kasa fiyatı arasında fark varsa tüketici lehine olan fiyat uygulanır (TKHK m.54/2). Örneğin menüde 250 TL yazan yemek hesapta 300 TL olarak geldiyse, masadaki listede yazan 250 TL'yi ödemeniz yeterlidir. Hizmet tarifelerinde fiyatın uygulanmaya başlandığı tarihin de gösterilmesi gerektiğinden (Fiyat Etiketi Yönetmeliği m.5/7), güncellenmemiş liste işletmenin sorumluluğundadır.

Menüdeki fiyatlar tüm vergiler dahil olmalıdır; satış fiyatı, hizmetin tüm vergiler dahil peşin fiyatı olarak tanımlanır (Fiyat Etiketi Yönetmeliği m.4/1-h). Bu nedenle hesaba KDV'nin ayrıca eklenmesi de listede yer almayan bir ek ödeme niteliğindedir.

Aynı ürün yarım/tam porsiyon ya da küçük/büyük boy gibi farklı birimlerde satılıyorsa, her birimin fiyatı listede ayrı ayrı gösterilmelidir (Fiyat Etiketi Yönetmeliği m.10/2). Sipariş etmediğiniz halde masaya kendiliğinden getirilen meze, ekmek veya çerez için de ücret istenemez; sipariş edilmeyen hizmette tüketiciye karşı hak ileri sürülemez ve tüketmiş olmanız kabul anlamına gelmez (TKHK m.7/1). Siparişi iddia eden işletme bunu ispatlamak zorundadır (TKHK m.7/2). Ayrıntılar için sipariş edilmeyen mal ve hizmet yazımıza bakabilirsiniz.

Haksız Ek Ücrete Karşı Nereye Başvurulur?

İlk adım, hesaptaki servis, masa veya kuver kalemini göstererek çıkarılmasını istemektir. Ödemek zorunda kaldıysanız fişi saklayın, menünün ve hesabın fotoğrafını çekin ve itirazınızı belgeleyin. Borçlanmadığı bir edimi kendi isteğiyle ödeyen kişi, ancak kendini borçlu sanarak ödediğini ispat ederse geri isteyebilir (TBK m.78); ödeme anındaki itirazın kayıt altına alınması bu nedenle önemlidir.

Fiyat listesi kurallarının uygulanmasını izlemekle Ticaret Bakanlığı, belediyeler ve ilgili odalar görevlidir (TKHK m.54/4). Tespit edilen aykırılık, işletmenin merkezinin bulunduğu valiliğe gönderilir (Fiyat Etiketi Yönetmeliği m.13). Aykırılık halinde TKHK m.77 kapsamında idari para cezası uygulanır; tutarlar her yıl yeniden değerleme oranında güncellenir. Ceza kararını Bakanlık verir ve bu yetkiyi ticaret il müdürlüklerine devredebilir (TKHK m.78/1).

İdari ceza size para iadesi sağlamaz. Haksız alınan tutarın iadesi, haklı bir sebep olmaksızın elde edilen zenginleşmenin geri verilmesi kuralına dayanır (TBK m.77). Uyuşmazlığın değeri her yıl belirlenen parasal sınırın altındaysa tüketici hakem heyetine başvurmak zorunludur; başvuru yerleşim yerinizdeki veya işlemin yapıldığı yerdeki hakem heyetine yapılabilir (TKHK m.68/1, m.68/3). Adımlar için tüketici hakem heyetine başvuru yazımıza bakabilirsiniz.

Sıkça Sorulan Sorular

Restoranda servis ücreti ödemek zorunda mıyım?

Hayır. Lokanta, restoran, kafe ve pastanelerde servis ücreti, masa ücreti veya kuver ücreti adıyla ilave ödeme talep edilemez (Fiyat Etiketi Yönetmeliği m.8/6).

Menüde servis ücreti yazıyorsa ödemem gerekir mi?

Hayır. 30.01.2026 değişikliğinden sonra yiyecek-içecek işletmeleri için yasak, ücretin menüde yazılı olup olmamasına bağlı değildir (Fiyat Etiketi Yönetmeliği m.8/6).

Bahşiş vermek zorunlu mu?

Hayır. Bahşiş müşterinin kendi isteğiyle bıraktığı paradır; işverene bırakılan bu paraların işçilere eksiksiz dağıtılması İş Kanunu m.51'de düzenlenir.

Restoran menüyü kapıya asmak zorunda mı?

Evet. Fiyat listesi giriş kapısının önüne, birden fazla kapı varsa her birine ve masaların üstüne konulmak zorundadır (Fiyat Etiketi Yönetmeliği m.8/1).

Masada sadece karekod menü olması yeterli mi?

Masada karekod kullanılabilir, ancak talep etmeniz halinde fiyat listesinin size ayrıca verilmesi zorunludur (Fiyat Etiketi Yönetmeliği m.8/2).

Hesaptaki fiyat menüden yüksekse hangisini öderim?

Liste fiyatı ile kasa fiyatı farklıysa tüketici lehine olan, yani düşük fiyat uygulanır (TKHK m.54/2).

Sormadan getirilen ekmek ve meze için para istenebilir mi?

Hayır. Sipariş edilmeyen hizmet için tüketiciye karşı hak ileri sürülemez ve tüketmiş olmanız kabul sayılmaz (TKHK m.7/1).

Ödediğim servis ücretini geri alabilir miyim?

Evet, sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre iadesini isteyebilirsiniz; değer yıllık sınırın altındaysa tüketici hakem heyetine başvurulur (TBK m.77, TKHK m.68).