Pazaryerinin Ayıplı Üründen Sorumluluğu

Pazaryeri ile Satıcı Arasındaki Fark Nedir?

Kanun, başkalarının ticari faaliyetleri için elektronik ortam sağlayanları aracı hizmet sağlayıcı, pazaryerinde ürününü satan işletmeyi ise elektronik ticaret hizmet sağlayıcı olarak tanımlar (6563 sayılı Kanun m.2/1-d, f, g, h). Satış sözleşmesi tüketici ile satıcı arasında kurulur; pazaryeri bu sözleşmeye aracılık eder.

Siparişi onaylamadan önce yapılan ön bilgilendirmede satıcının ve aracı hizmet sağlayıcının adı veya unvanı, MERSİS ya da vergi kimlik numarası ve iletişim bilgileri yer almak zorundadır (Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliği m.5/1-b, c). Uyuşmazlık çıktığında kime başvuracağınızı bu bilgiler belirler; bu nedenle sipariş sayfasını ve ön bilgilendirme formunu saklayın.

Pazaryeri, mesafeli sözleşmelerden doğan haklar kullanılabildiği sürece cayma, fesih, bedel iadesi, işlem kayıtları ve teslimat şikâyetleri için talep iletebileceğiniz ve takip edebileceğiniz bir sistemi kesintisiz açık tutmak zorundadır (TKHK m.48/5; MSY m.12/A/1). Genel çerçeve için e-ticarette tüketici hakları yazısına bakabilirsiniz.

Pazaryeri Bugün Hangi Konularda Satıcıyla Birlikte Sorumlu?

Kanun'a göre aracı hizmet sağlayıcı; ön bilgilendirmenin yapılması, teyidi ve ispatından satıcıyla müteselsilen, veri girişini satıcı yapmamışsa zorunlu bilgilerdeki eksikliklerden, işlem kayıtlarını tutup istendiğinde vermekten, satıcıyla arasındaki sözleşmeye aykırı uygulamalarıyla satıcının kurallara aykırı davranmasına yol açtığı işlemlerden, satıcının onayı olmadan düzenlediği kampanyalarda ifadan ve reklamlarla ön bilgilendirmenin uyumundan sorumludur (TKHK m.48/6-a, b, c, ç, e, f).

Pazaryeri bedeli satıcı adına tahsil etmişse, bedel teslimden sonra satıcıya aktarılmadıkça teslim ve cayma hakkına ilişkin yükümlülüklerden satıcıyla birlikte müteselsilen sorumludur; ancak bu bentte ayıplı mal (m.11) ve ayıplı hizmet (m.15) haklarının kullanımı bugün için kapsam dışında bırakılmıştır (TKHK m.48/6-d).

Uygulamadaki karşılığı şudur: Bedeli tahsil eden pazaryeri; teslimden önce cayma, teslimden sonra cayma (bildirim kendisine ulaştığında bedel henüz satıcıya aktarılmamışsa) ve 30 günlük teslim süresinin aşılması nedeniyle fesih hâllerinde, bildirimin kendisine ulaştığı veya ürünün iade için taşıyıcıya teslim edildiği tarihten itibaren 14 gün içinde bedelin ve teslimat masraflarının iadesinden satıcıyla birlikte sorumludur (MSY m.12/A/7; TKHK m.48/3). Teslim edilmeyen siparişler için stokta olmayan ürün satışı yazısına bakabilirsiniz.

Ayıplı Ürün İçin Bugün Kime Başvurulur?

Ürün ayıplıysa sözleşmeden dönme, bedel indirimi, ücretsiz onarım veya ayıpsız misliyle değişim haklarından biri satıcıya karşı kullanılır. Ücretsiz onarım ve değişim talepleri üretici veya ithalatçıya karşı da ileri sürülebilir; bu iki hakta satıcı, üretici ve ithalatçı müteselsilen sorumludur (TKHK m.11/1-2). Haklar ve süreler için ayıplı malda değişim ve bedel iadesi yazısına bakabilirsiniz.

Pazaryerinin bugünkü konumu iki hükümden kaynaklanır: m.48/6-d'deki ayrık tutma ibaresi ve aracı hizmet sağlayıcının, satıcının sunduğu içerik ile içeriğe konu mal veya hizmetteki hukuka aykırılıklardan, diğer kanunlarda aksine hüküm yoksa sorumlu olmadığını öngören 6563 sayılı Kanun m.9/1. Bu nedenle 2 Mart 2027'ye kadar ayıp nedeniyle seçimlik hakların muhatabı satıcı, üretici ve ithalatçıdır.

Yine de pazaryeri, talep ve bildirimlerinizi satıcıya derhal iletmek ve işlem kayıtlarını üç yıl saklayıp istendiğinde size vermekle yükümlüdür (MSY m.12/A/2, 12/A/5). Satıcıya ulaşamıyorsanız satıcının kimlik ve adres bilgilerini bu yolla isteyebilirsiniz. Ayıplı maldan sorumluluk, teslimden itibaren iki yıllık zamanaşımına tabidir (TKHK m.12/1).

Anayasa Mahkemesi 2026 Kararıyla Ne Değişti?

Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi, ayıplı mal nedeniyle açılan bir manevi tazminat davasının istinaf incelemesi sırasında ilgili kuralların iptali için Anayasa Mahkemesine başvurdu. Mahkeme 12.02.2026 tarihli, E.2024/187, K.2026/42 sayılı kararıyla, TKHK m.48/6-d'deki "…ile 11 inci…" ibaresini ve 6563 sayılı Kanun m.9/1'i tüketici sözleşmeleri yönünden iptal etti. Karar 02.06.2026 tarihli ve 33268 sayılı Resmî Gazete'de yayımlandı.

İtiraz, ayıplı hizmete ilişkin 15. maddeyi de kapsıyordu; ancak hüküm yalnızca "…ile 11 inci…" ibaresinin iptaline ilişkindir. Bu nedenle pazaryerinin ayıplı hizmetten doğan haklar bakımından ayrık tutulması m.48/6-d'de sürmektedir.

Gerekçede, mal veya hizmet hakkında bilgi ya da kontrol sahibi olan aktif aracı hizmet sağlayıcıların her koşulda sorumsuz tutulmasının, özellikle satıcıya ulaşılamayan hâllerde tüketiciyi korumasız bıraktığı ve mülkiyet hakkı ile tüketicinin korunması yönünden adil dengeyi tüketici aleyhine bozduğu belirtildi (Anayasa m.5, 35, 172). Doğacak hukuki boşluk gözetilerek iptalin yürürlüğe girmesi dokuz ay ertelendi.

2 Mart 2027'den Sonra Tüketiciyi Ne Bekliyor?

İptal hükmü yürürlüğe girdiğinde, pazaryerini ayıplı mal hakları bakımından teslim ve cayma yükümlülüklerindeki müteselsil sorumluluğun dışında tutan ibare ve 6563 sayılı Kanun'daki genel sorumsuzluk kuralı tüketici sözleşmeleri için ortadan kalkacak. Pazaryerinin hangi koşullarda ve ne ölçüde sorumlu tutulacağı, yasama organının bu sürede yapabileceği yeni düzenlemeye ve mahkeme uygulamasına göre netleşecek.

Bu tarihe kadar ayıplı ürün uyuşmazlığında talebi satıcıya, onarım ve değişim için gerektiğinde üretici veya ithalatçıya yöneltmek gerekir. Pazaryeri üzerinden yapılan şikâyet kaydı, hem bildirimin ispatı hem de satıcı bilgilerinin elde edilmesi için yararlıdır.

Sipariş sayfası, ön bilgilendirme formu, faturanın satıcı bilgisi, kargo kayıtları ve yazışmalar saklanmalıdır. Uyuşmazlığın değeri yıllık güncellenen parasal sınırın altındaysa tüketici hakem heyetine başvurmak zorunludur; üzerindeyse tüketici mahkemesinde dava açmadan önce arabulucuya gidilmesi dava şartıdır (TKHK m.68, m.73/A).

Sıkça Sorulan Sorular

Pazaryerinden aldığım ürün ayıplı çıktı; platform sorumlu mu?

2 Mart 2027'ye kadar ayıp nedeniyle seçimlik haklar kural olarak satıcıya, onarım ve değişim için ayrıca üretici veya ithalatçıya yöneltilir; pazaryeri bu haklar bakımından ayrık tutulmuştur (TKHK m.11, m.48/6-d).

Sipariş hiç gelmedi; parayı pazaryerinden isteyebilir miyim?

Bedeli pazaryeri tahsil etmişse ve satıcıya aktarılmamışsa, fesih bildiriminin kendisine ulaşmasından itibaren 14 gün içindeki iadeden satıcıyla birlikte sorumludur (MSY m.12/A/7-c; TKHK m.48/3).

Cayma hakkımı kullandım; para kaç günde iade edilir?

Ürünün iade için belirtilen taşıyıcıya teslim edildiği tarihten itibaren 14 gün içinde iade edilir; bedeli tahsil eden pazaryeri, bedel henüz satıcıya aktarılmamışsa bundan satıcıyla birlikte müteselsilen sorumludur (MSY m.12/1, 12/A/7).

Anayasa Mahkemesi kararı ne zaman yürürlüğe giriyor?

Karar 02.06.2026'da Resmî Gazete'de yayımlandı ve iptal hükmü dokuz ay sonra, 2 Mart 2027'de yürürlüğe girecek (AYM, E.2024/187, K.2026/42).

Karar ayıplı hizmetleri de kapsıyor mu?

Hayır; yalnızca ayıplı mala ilişkin '…ile 11 inci…' ibaresi iptal edildi, ayıplı hizmete ilişkin 15. madde bakımından ayrık tutma devam ediyor (TKHK m.48/6-d).

Satıcının kim olduğunu nasıl öğrenirim?

Ön bilgilendirmede satıcının unvanı, MERSİS veya vergi numarası ve iletişim bilgileri yer almak zorundadır; pazaryeri işlem kayıtlarını üç yıl saklayıp istendiğinde vermekle yükümlüdür (MSY m.5/1-b, 12/A/5).