Malullük aylığı, çalışma gücünün en az %60'ını kaybettiği Kurum Sağlık Kurulunca tespit edilen ve en az on yıldan beri sigortalı olup adına 1800 gün prim bildirilmiş sigortalıya bağlanır; başka birinin sürekli bakımına muhtaç sigortalıda on yıl şartı aranmaz, 1800 gün yeterlidir.
5510 sayılı Kanunun 25 inci maddesine göre sigortalının veya işverenin talebi üzerine, Kurumca yetkilendirilen sağlık hizmeti sunucularının sağlık kurullarınca düzenlenen raporların incelenmesi sonucu; çalışma gücünün veya iş kazası ya da meslek hastalığı sonucu meslekte kazanma gücünün en az %60'ını kaybettiği Kurum Sağlık Kurulunca tespit edilen sigortalı malul sayılır.
Malul sayılma, aylık bağlanmasının ön şartıdır; ancak tek başına yeterli değildir. Sigortalılık süresi ve prim günü şartlarının da ayrıca sağlanması gerekir.
Malullük aylığı bağlanabilmesi için sigortalının; malul sayılması, en az on yıldan beri sigortalı bulunup toplam 1800 gün malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primi bildirilmiş olması ve malûliyeti nedeniyle çalıştığı işten ayrıldıktan sonra Kurumdan yazılı istekte bulunması gerekir.
Başka birinin sürekli bakımına muhtaç derecede malul olan sigortalılar için sigortalılık süresi aranmaz; 1800 gün prim bildirilmiş olması yeterlidir. 4/b sigortalısında ayrıca genel sağlık sigortası dahil tüm prim borçlarının ödenmiş olması zorunludur.
Süreç, sigortalının Kuruma başvurusu ve Kurumca yetkilendirilen hastaneye sevkiyle başlar. Hastane sağlık kurulu raporu düzenler; nihai değerlendirmeyi Kurum Sağlık Kurulu yapar ve malullük oranını belirler.
Malul sayılma kararının ardından sigortalının işten ayrılması, işyerini kapatması veya devretmesi ve Kurumdan yazılı aylık talebinde bulunması gerekir; aylık, bu şartların tamamlanmasından sonra bağlanır.
Sigortalı olarak ilk defa çalışmaya başlanan tarihten önce çalışma gücünün %60'ının kaybedilmiş olduğu önceden veya sonradan tespit edilirse, sigortalı bu hastalık veya engellilik sebebiyle malullük aylığından yararlanamaz.
Bu durumdaki sigortalılar malulen emeklilikten değil, 28 inci maddedeki özel hükümden yararlanır: en az on beş yıldan beri sigortalı bulunmak ve 3960 gün prim bildirilmiş olmak şartıyla yaş aranmaksızın yaşlılık aylığı bağlanır.
Malullük aylığı, çalışma gücünün genel kaybına dayanır ve %60 eşiği arar; sürekli iş göremezlik geliri ise yalnızca iş kazası veya meslek hastalığından doğar ve meslekte kazanma gücünde en az %10 kayıp yeterlidir.
İki ödeme farklı sigorta kollarından doğduğu için şartları oluştuğunda aynı kişide birleşebilir; hangi hâlde hangi ödemenin daha avantajlı olduğu, kayıp oranına ve prim geçmişine göre değişir.
Kurum Sağlık Kurulunun malul saymama veya oranı düşük belirleme kararına karşı sigortalı Kuruma itiraz edebilir; itirazdan sonuç alınamazsa iş mahkemesinde malullük oranının tespiti ve aylık bağlanması istemiyle dava açılabilir.
Mahkeme, malullük durumunu yeni sağlık kurulu raporlarıyla araştırır; rapor sonuçları çelişirse çelişki giderilmeden hüküm kurulamaz.
Aylık bağlandıktan sonra Kurum, sigortalıyı kontrol muayenesine tabi tutabilir; kontrol sonucuna göre aylığın durumu yeniden değerlendirilir.
Çalışma gücünün veya iş kazası ya da meslek hastalığı sonucu meslekte kazanma gücünün en az %60'ının kaybedildiğinin Kurum Sağlık Kurulunca tespiti gerekir.
En az on yıldan beri sigortalı olmak ve 1800 gün malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primi bildirilmiş olmak gerekir. Bakıma muhtaç derecede malullükte on yıl şartı aranmaz, 1800 gün yeterlidir.
İlk sigortalılıktan önce %60 kayıp mevcutsa malullük aylığı bağlanmaz; ancak 15 yıl sigortalılık ve 3960 gün prim şartıyla yaş aranmaksızın yaşlılık aylığı bağlanabilir.
Kuruma başvurularak sağlık kuruluna sevk istenir; hastane raporunu Kurum Sağlık Kurulu değerlendirir. Malul sayılma hâlinde işten ayrılıp yazılı aylık talebinde bulunulur.
Evet. Kurum Sağlık Kurulu kararına Kurum nezdinde itiraz edilebilir; sonuç alınamazsa iş mahkemesinde malullük oranının tespiti ve aylık bağlanması davası açılır.
SGK işlemleri, aylık bağlanması ve iş kazası süreçlerinde hukuki destek için bize ulaşın.