Konut Sigortası Hasarı

Hasar Olunca Sigortaya Ne Zaman Bildirilmeli?

TTK m.1446 uyarınca sigorta ettiren, rizikonun gerçekleştiğini öğrenince durumu gecikmeksizin sigortacıya bildirir. Kanun gün sayısı vermez; poliçe genel şartlarında ayrıca bir süre öngörülmüş olabilir.

Bildirim yapılmaması veya geç yapılması tazminatı kendiliğinden düşürmez. Ancak gecikme ödenecek tazminatta artışa neden olmuşsa, kusurun ağırlığına göre tazminattan indirim yapılır.

Sigortacı hasarı daha önce fiilen öğrenmişse (örneğin itfaiye kaydı veya acentenin bilgisi yoluyla), geç bildirim sebebiyle indirim yapamaz (m.1446/3).

Sigortalının Bilgi Verme ve Zararı Azaltma Yükümlülüğü

TTK m.1447 uyarınca sigorta ettiren, hasarın ve tazminatın kapsamının belirlenmesi için gerekli bilgi ve belgeleri makul bir süre içinde vermek ve sigortacının hasar yerinde inceleme yapmasına izin vermek zorundadır.

Sigortalı ayrıca zararın artmasını önlemek için imkânlar ölçüsünde önlem almakla yükümlüdür; su kaçağında vanayı kapatmak, kırılan camı geçici olarak kapatmak bunun örnekleridir (TTK m.1448). Bu yükümlülüklere aykırılık tutarı artırmışsa kusurun ağırlığına göre indirim yapılır.

Önemli bir güvence: zararı azaltmak için yapılan makul giderler, faydasız kalsalar bile tazminattan ayrı olarak ödenir ve sigortalı bu giderler için avans isteyebilir (m.1448/3-4).

Sigorta Tazminatı Kaç Günde Ödenir?

TTK m.1427/2 uyarınca tazminat, belgelerin sigortacıya verilmesinden sonra araştırmalar bitince ve her hâlde ihbardan 45 gün sonra muaccel olur; sigortacıya yüklenemeyen bir sebeple inceleme gecikmişse süre işlemez.

Araştırmalar ihbardan itibaren üç ay içinde tamamlanamamışsa sigortacı, ön ekspertize göre belirlenecek hasar miktarının en az yüzde ellisini avans olarak öder (m.1427/3).

Borç muaccel olunca sigortacı ihtara gerek kalmaksızın temerrüde düşer ve temerrüt faizinden sorumlu olur; sigortacıyı faizden kurtaran sözleşme hükümleri geçersizdir (m.1427/4-5).

Eksik Sigorta Tazminatı Nasıl Etkiler?

TTK m.1462 uyarınca sigorta bedeli sigorta değerinden az ise, kısmi hasarda sigortacı aksine sözleşme yoksa sigorta bedelinin sigorta değerine oranına göre tazminat öder.

Örneğin eşyanın gerçek değeri iki kat olduğu hâlde poliçede yarı değer gösterilmişse, oluşan kısmi hasarın da yalnızca yarısı karşılanır. Konut poliçelerinde en sık görülen “eksik ödeme” şikâyetinin kaynağı budur.

Bunu önlemek için bina ve eşya bedelini her yenilemede güncellemek, pahalı eşyaları poliçede ayrıca göstermek ve poliçede eksik sigorta uygulanmayacağına ilişkin bir kayıt olup olmadığını kontrol etmek gerekir.

Sigorta Ödeme Yapmazsa Ne Yapılabilir?

5684 sayılı Sigortacılık Kanunu m.30/13 uyarınca Sigorta Tahkim Komisyonu’na gidebilmek için önce sigorta şirketine başvurulmuş ve talebin kısmen veya tamamen reddedildiği belgelenmiş olmalıdır; şirketin 15 iş günü içinde yazılı cevap vermemesi de yeterlidir.

Sigortalı, tahkim yerine mahkeme yolunu da seçebilir; tüketici sıfatıyla sigorta yaptıran kişi bakımından tüketici hakem heyeti veya tüketici mahkemesi gündeme gelir. Mahkemeye veya tüketici hakem heyetine taşınmış uyuşmazlık için Komisyona başvurulamaz (m.30/14).

Sigorta sözleşmesinden doğan istemler, alacağın muaccel olduğu tarihten itibaren iki yıl ve her hâlde rizikonun gerçekleştiği tarihten itibaren altı yıl geçmekle zamanaşımına uğrar (TTK m.1420).

Hasar Sonrası Adım Adım

Hasarı fark eder etmez fotoğraf ve video çekin, zararın büyümesini önleyecek basit önlemleri alın ve sigorta şirketine veya acenteye yazılı ihbarda bulunun. İhbar tarihini gösteren kaydı saklayın; 45 günlük süre bu tarihe bağlanır.

Eksperin istediği fatura, tamir teklifi, itfaiye veya kolluk tutanağı gibi belgeleri eksiksiz ve kısa sürede teslim edin. Hasarlı eşyayı ekspertiz yapılmadan atmayın.

Ödeme reddedilir veya düşük teklif gelirse gerekçeyi yazılı isteyin; ardından tahkim veya dava yolunu, iki yıllık zamanaşımını gözeterek değerlendirin. Deprem hasarının zorunlu deprem sigortası kapsamında ayrı bir rejime tabi olduğunu da unutmayın.

Sıkça Sorulan Sorular

Konut sigortasına hasarı kaç gün içinde bildirmeliyim?

Kanun gün vermez; rizikoyu öğrenince gecikmeksizin bildirmelisiniz (TTK m.1446). Poliçe genel şartlarındaki süreyi de kontrol edin.

Geç bildirdim, sigorta hiç ödemeyebilir mi?

Geç bildirim tek başına hakkı düşürmez; gecikme tazminatı artırmışsa kusura göre indirim yapılır (TTK m.1446/2).

Sigorta şirketi kaç günde ödemek zorunda?

Tazminat her hâlde ihbardan 45 gün sonra muaccel olur (TTK m.1427/2).

Ekspertiz uzarsa avans alabilir miyim?

Araştırma ihbardan itibaren üç ayda bitmezse hasarın en az yüzde ellisi avans olarak ödenir (TTK m.1427/3).

Sigorta geç öderse faiz ister miyim?

Evet. Borç muaccel olunca sigortacı ihtara gerek olmadan temerrüde düşer; faizi kaldıran sözleşme hükmü geçersizdir (TTK m.1427).

Neden hasarın sadece bir kısmı ödendi?

Sigorta bedeli gerçek değerden düşükse kısmi hasarda oranlı ödeme yapılır (TTK m.1462).

Su kaçağını durdurmak için yaptığım masraf ödenir mi?

Zararı azaltmak için yapılan makul giderler, faydasız kalsa bile tazminattan ayrı ödenir (TTK m.1448/3).

Sigorta Tahkim Komisyonuna ne zaman başvurabilirim?

Şirkete başvurup ret almanız veya 15 iş günü içinde yazılı cevap alamamanız gerekir (5684 sayılı Kanun m.30/13).

Konut sigortası alacağı kaç yılda zamanaşımına uğrar?

Muacceliyetten itibaren iki yıl, her hâlde rizikodan itibaren altı yıl (TTK m.1420).