Aidat Borcu Panoya Asılabilir mi?

Aidat Borcu Kişisel Veri midir?

Kişisel veri, kimliği belirli veya belirlenebilir gerçek kişiye ilişkin her türlü bilgidir (6698 sayılı KVKK m.3/1-d). “3 numaralı dairenin dört aylık aidat borcu var” bilgisi, daireyi kimin kullandığı biliniyorsa doğrudan o kişiyi belirlenebilir kılar. Bu nedenle ad yazılmadan yalnız daire numarasıyla yapılan duyuru da kişisel veri paylaşımı niteliği taşıyabilir.

Verinin elde edilmesi, kaydedilmesi, açıklanması ve aktarılması gibi her türlü işlem “kişisel verilerin işlenmesi” sayılır (KVKK m.3/1-e). İşleme amaçlarını ve vasıtalarını belirleyen, veri kayıt sistemini kuran ve yöneten kişi ise veri sorumlusudur (KVKK m.3/1-ı); aidat kayıtlarını tutan yönetim bu konumdadır.

Kişisel veriler hukuka ve dürüstlük kurallarına uygun, belirli, açık ve meşru amaçlar için, işlendikleri amaçla bağlantılı, sınırlı ve ölçülü biçimde işlenmelidir (KVKK m.4/2). Aidat tahsilatı meşru bir amaçtır; tartışma, bu amaç için borç bilgisinin kimlere ve hangi yolla duyurulduğu noktasında başlar.

Yönetim Borç Bilgisini Kimlerle Paylaşabilir?

Kural, kişisel verilerin açık rıza olmaksızın işlenmemesidir; ancak kanunlarda açıkça öngörülme, veri sorumlusunun hukuki yükümlülüğü, bir hakkın tesisi, kullanılması veya korunması ile ilgili kişinin temel hak ve özgürlüklerine zarar vermemek kaydıyla meşru menfaat gibi hâllerde açık rıza aranmaz (KVKK m.5/1-2).

Kurul, site yönetiminin kiracının aidatı eksik ödediği bilgisini ev sahibinin talebi üzerine paylaşmasını incelemiş; kat malikinin ve bağımsız bölümden kira ilişkisiyle devamlı yararlananın ortak gider borcundan müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğunu düzenleyen 634 sayılı KMK m.22 karşısında bu paylaşımın bir hakkın tesisi, kullanılması veya korunması için yapıldığını kabul etmiş ve Kanun kapsamında işlem yapılmasına yer olmadığına karar vermiştir (Kurul Kararı 29.09.2020, 2020/755).

Gider veya avans payını ödemeyen kat maliki hakkında yönetici ya da diğer kat malikleri dava açabilir ve icra takibi yapabilir (KMK m.20/2); yöneticinin görevleri arasında da borcunu ödemeyenlere karşı dava ve icra takibi ile kanuni ipotek tescili sayılır (KMK m.35/i). Bu amaçla borç bilgisinin avukata, icra dairesine veya mahkemeye verilmesi, borcun tahsilinin olağan bir parçasıdır. Takibin işleyişi aidat alacağı için icra takibi yazısında anlatılmıştır.

Borçlu Listesini Panoya Asmak Hukuka Aykırı mı?

İlan panosu, asansör veya giriş kapısı gibi alanlar yalnız kat maliklerinin değil misafirlerin, kuryelerin, hizmet görevlilerinin ve kiracıların da gördüğü yerlerdir. Borcun tahsili için kişiye özel bildirim, ihtar, dava ve icra takibi gibi yollar mevcutken borçlunun adını herkese açık biçimde duyurmak, amaçla sınırlı ve ölçülü olma ilkesiyle bağdaşmayabilir (KVKK m.4/2-ç).

Aynı değerlendirme, site sakinlerinin yer aldığı mesaj gruplarında borçluların adlarının veya daire numaralarının paylaşılması için de geçerlidir. Grupta borçla hukuki ilişkisi bulunmayan sakinler de yer alabildiğinden bilgi, öğrenmesi gerekmeyen kişilere ulaşır. Kişisel verileri hukuka aykırı olarak başkasına veren veya yayan kişi için iki yıldan dört yıla kadar hapis cezası öngörülmüştür (5237 sayılı TCK m.136/1); verilerin hukuka aykırı olarak verilmesi hâli şikâyete bağlı suçlar dışında tutulmuştur (TCK m.139).

Kat malikleri arasında hesapların paylaşılması ise kanunun öngördüğü denetim düzeni içinde yapılır: yönetici bütün giderleri deftere yazar ve belgeleri saklar (KMK m.36); denetçi veya denetim kurulu raporu kat malikleri kuruluna sunulur ve bir örneği kat maliklerine gönderilir (KMK m.41). Toplam alacak durumunun bu çerçevede, gereği kadar ayrıntıyla raporlanması, herkese açık ilandan farklı değerlendirilir.

Borç Bilginiz Yayıldıysa Hangi Yollara Başvurabilirsiniz?

İlk adım veri sorumlusu yönetime yazılı başvurudur; kişisel verinin işlenip işlenmediğini, hangi amaçla işlendiğini ve kimlere aktarıldığını öğrenme, silinmesini isteme ve zararın giderilmesini talep etme hakları bulunur (KVKK m.11). Yönetim talebi en geç otuz gün içinde ücretsiz olarak sonuçlandırmalıdır (KVKK m.13/2). Başvuru yöntemi veri sorumlusuna başvuru yazısında anlatılmıştır.

Başvuru reddedilir, cevap yetersiz bulunur veya süresinde cevap verilmezse, cevabın öğrenildiği tarihten itibaren otuz ve her hâlde başvuru tarihinden itibaren altmış gün içinde Kurula şikâyette bulunulabilir; başvuru yolu tüketilmeden şikâyet yapılamaz (KVKK m.14/1-2). Şikâyetin usulü KVKK Kuruluna şikâyet yazısında ele alınmıştır.

Kişilik hakları ihlal edilenlerin genel hükümlere göre tazminat hakkı saklıdır (KVKK m.14/3); itibar zedelenmesi nedeniyle kişilik hakkı davası açılabilir (4721 sayılı TMK m.24-25). Bilginin hukuka aykırı biçimde yayılması suç teşkil ediyorsa savcılığa da başvurulabilir.

Yönetim Aidat Alacağını Nasıl Takip Etmeli?

Gider ve avans payını tamamen ödemeyen kat maliki, ödemede geciktiği günler için aylık yüzde beş hesabıyla gecikme tazminatı ödemekle yükümlüdür (KMK m.20/2). Bu yaptırım, borçluyu kamuoyu önünde teşhir etmeye gerek bırakmadan tahsilatı teşvik eden kanuni araçtır.

Kat maliki dışında bağımsız bölümde kira veya oturma hakkına dayanarak devamlı yararlanan kişi de ortak gider borcundan müştereken ve müteselsilen sorumludur; kiracının sorumluluğu ödemekle yükümlü olduğu kira miktarıyla sınırlıdır (KMK m.22/1). Mahkemece tespit edilen borç ödenmezse bağımsız bölüm üzerine kanuni ipotek tescil edilebilir (KMK m.22/2).

Yönetim, kişisel verilerin hukuka aykırı işlenmesini ve bunlara hukuka aykırı erişilmesini önlemek için gerekli teknik ve idari tedbirleri almak zorundadır (KVKK m.12/1). Borç bildirimlerinin ilgili kişiye özel kanaldan yapılması, ortak gruplarda yalnız genel ödeme hatırlatmasıyla yetinilmesi ve aidat listelerine erişimin yönetimle sınırlandırılması bu yükümlülüğün pratik karşılığıdır.

Sıkça Sorulan Sorular

Yönetici aidat borcumu ev sahibime söyleyebilir mi?

Evet; Kurul, kiracının aidat borcunun ev sahibine bildirilmesini, ikisinin ortak gider borcundan müteselsilen sorumlu olması nedeniyle hukuka uygun bulmuştur (Kurul Kararı 2020/755; KMK m.22). Bu paylaşım KVKK m.5/2-e’deki hakkın korunması şartına dayandırılmıştır.

Aidat borçlularının listesini asansöre asmak suç mu?

Bilginin hukuka aykırı olarak başkasına verilmesi veya yayılması iki yıldan dört yıla kadar hapis gerektiren bir suçtur (TCK m.136/1). Herkese açık bir alanda yapılan ilanın tahsilat amacıyla ölçülü olup olmadığı, somut olayda KVKK m.4/2 ilkelerine göre değerlendirilir.

Apartman mesaj grubunda borcum paylaşıldı, ne yapabilirim?

Önce yönetime yazılı başvurarak verinin kimlerle paylaşıldığını öğrenebilir ve silinmesini isteyebilirsiniz (KVKK m.11). Otuz gün içinde sonuç alamazsanız Kurula şikâyet yolu açılır (KVKK m.13/2, m.14/1).

Kat malikleri toplantısında aidat borçları konuşulabilir mi?

Hesapların denetimi kanunun öngördüğü bir süreçtir; denetçi raporu kat malikleri kuruluna sunulur ve kat maliklerine gönderilir (KMK m.41). Bu çerçevede ve gereği kadar ayrıntıyla yapılan raporlama, herkese açık ilandan farklı değerlendirilir.

Yönetim geciken aidat için ne kadar gecikme tazminatı isteyebilir?

Gider ve avans payını ödemeyen kat maliki, geciktiği günler için aylık yüzde beş hesabıyla gecikme tazminatı öder (KMK m.20/2).

KVKK Kuruluna şikâyet süresi ne kadardır?

Veri sorumlusunun cevabını öğrendiğiniz tarihten itibaren otuz gün ve her hâlde başvuru tarihinden itibaren altmış gün içinde şikâyet edilmelidir (KVKK m.14/1).