Yabancı Mirasçının Mirası

Yabancı Unsurlu Mirasa Hangi Hukuk Uygulanır?

MÖHUK m.20/1 uyarınca miras ölenin millî hukukuna tabidir; ancak Türkiye’de bulunan taşınmazlar hakkında her durumda Türk hukuku uygulanır.

Bu nedenle bir Türk vatandaşı öldüğünde yabancı uyruklu çocukları ve eşi Türk miras hukukuna göre mirasçı olur. Yabancı bir kişi öldüğünde ise taşınırlar bakımından onun millî hukuku, Türkiye’deki taşınmazlar bakımından Türk hukuku esas alınır; tek bir mirasta iki ayrı hukuk uygulanabilir.

Mirasın açılması sebeplerine, iktisabına ve taksimine ilişkin hükümler terekenin bulunduğu ülke hukukuna tabidir (m.20/2). Türkiye’de bulunan mirasçısız tereke Devlete kalır (m.20/3).

Yabancı Mirasçı Mirasçılık Belgesini Nereden Alır?

TMK m.598 uyarınca yasal mirasçılara, başvuruları üzerine sulh mahkemesince veya noterlikçe mirasçılık sıfatlarını gösteren belge verilir. Yabancı mirasçı da bu yolla Türkiye’de belge alabilir.

Yabancı mahkemeden alınmış bir veraset belgesiyle Türkiye’de tapu veya banka işlemi yapılmak isteniyorsa, belgenin tanınması gerekir. MÖHUK m.58 uyarınca ihtilafsız yargı kararlarının tanınması ve yabancı ilama dayanılarak Türkiye’de idari işlem yapılması da tanıma usulüne tabidir.

Mirasa ilişkin davalar ölenin Türkiye’deki son yerleşim yeri mahkemesinde, son yerleşim yeri Türkiye’de değilse terekeye dâhil malların bulunduğu yer mahkemesinde görülür (MÖHUK m.43).

Yabancı Mirasçı Taşınmazı Tapuda Adına Tescil Ettirebilir mi?

Tapu Kanunu m.35/1 uyarınca Cumhurbaşkanınca belirlenen ülkelerin vatandaşı olan yabancı gerçek kişiler, kanuni sınırlamalara uyulmak kaydıyla Türkiye’de taşınmaz ve sınırlı aynî hak edinebilir.

Miras yoluyla edinim, kanun gereği gerçekleşen bir kazanmadır; mirasçılık belgesiyle tapuda intikal işlemi yapılır. Ancak edinimin m.35’teki sınırlamaların dışında kalması durumunda taşınmazın tasfiyesi gündeme gelir.

Yabancı ülkelerde kurulan ticaret şirketleri ancak özel kanun hükümleri çerçevesinde taşınmaz edinebilir; bunların dışındaki yabancı tüzel kişiler taşınmaz edinemez (m.35/2).

Sınırlar Aşılırsa Taşınmaz Ne Olur?

Tapu Kanunu m.35/1 uyarınca yabancı gerçek kişilerin edindiği taşınmazların toplam alanı, özel mülkiyete konu ilçe yüz ölçümünün yüzde onunu ve kişi başına ülke genelinde otuz hektarı geçemez; Cumhurbaşkanı bu kişi başı miktarı iki katına kadar artırabilir.

Madde, birinci fıkradaki sınırlamalar dışında miras yoluyla edinilen taşınmazların, Maliye Bakanlığınca verilecek bir yılı geçmeyen süre içinde maliki tarafından tasfiye edilmemesi hâlinde tasfiye edilerek bedele çevrileceğini ve bedelin hak sahibine ödeneceğini öngörür.

Yani yabancı mirasçı miras hakkını kaybetmez; ancak sınırı aşan veya askeri yasak ve güvenlik bölgeleri gibi edinime kapalı yerlerdeki taşınmazı elinde tutamayabilir. Bu durumda satışı kendisi yapmak, fiyat bakımından genellikle daha avantajlıdır.

Mavi Kart Sahipleri Açısından Durum

5901 sayılı Kanun m.28 uyarınca doğumla Türk vatandaşı olup çıkma izniyle vatandaşlıktan ayrılanlar ve üçüncü dereceye kadar altsoyları, sayılan istisnalar dışında Türk vatandaşlarına tanınan haklardan aynen yararlanmaya devam eder.

Seçme ve seçilme, muafen araç veya ev eşyası ithali ve askerlik yükümlülüğü bu hakların dışındadır; millî güvenlik ve kamu düzenine ilişkin hükümler de saklıdır. Mülk edinme ve miras bu istisnalar arasında sayılmamıştır.

Mavi Kart sahibi mirasçı, işlemlerde Mavi Kartını ibraz ederek haklarını kullanır; kartın ibraz edilemediği hâllerde Mavi Kartlılar Kütüğü kaydı ve kimlik belgesiyle işlem yapılır (m.28/7).

Adım Adım: Yabancı Mirasçının Yapacakları

Önce mirasçılık belgesini edinin: Türkiye’de sulh hukuk mahkemesi veya noterden alınabilir; yurt dışından alınmış bir belge kullanılacaksa tanıma kararı gerekip gerekmediğini değerlendirin. Yabancı dildeki belgelerin onaylı tercümesini ve gerekli tasdik şerhlerini hazırlayın.

Terekedeki taşınmazların tapu kayıtlarını çıkarın ve bulundukları bölgenin yabancı edinimine açık olup olmadığını tapu müdürlüğünden öğrenin. Sınır aşımı veya kapalı bölge söz konusuysa tasfiye süresini takip edin.

Türkiye’de bulunmayan mirasçılar işlemleri vekil aracılığıyla yürütebilir; yurt dışında verilecek vekâletnamenin Türkiye’de kullanılabilir biçimde düzenlenmesine dikkat edin. Veraset ve intikal vergisi beyanı gibi mali yükümlülükleri de ayrıca kontrol edin.

Sıkça Sorulan Sorular

Yabancı uyruklu çocuk Türk babasından mirasçı olur mu?

Evet. Miras ölenin millî hukukuna tabidir; Türk vatandaşının mirasına Türk hukuku uygulanır ve uyruk farkı mirasçılığı engellemez (MÖHUK m.20).

Yabancı bir kişinin Türkiye’deki evine hangi miras hukuku uygulanır?

Türkiye’deki taşınmazlar hakkında her durumda Türk hukuku uygulanır (MÖHUK m.20/1).

Yabancı mirasçı mirasçılık belgesini noterden alabilir mi?

Evet. Yasal mirasçılara sulh mahkemesince veya noterlikçe mirasçılık belgesi verilir (TMK m.598).

Yurt dışında alınan veraset ilamı Türkiye’de geçerli mi?

Tapu gibi idari işlemlerde kullanılması için tanıma usulüne tabidir (MÖHUK m.58).

Yabancı mirasçı ne kadar taşınmaz edinebilir?

Toplam alan ilçenin özel mülkiyete konu yüz ölçümünün yüzde onunu ve kişi başına otuz hektarı geçemez (Tapu Kanunu m.35).

Sınırı aşan taşınmaz için ne kadar süre verilir?

Maliye Bakanlığınca bir yılı geçmeyen bir süre verilir; bu sürede tasfiye edilmezse taşınmaz satılarak bedeli mirasçıya ödenir (Tapu Kanunu m.35).

Mirasçısı olmayan yabancının Türkiye’deki malları kime kalır?

Türkiye’de bulunan mirasçısız tereke Devlete kalır (MÖHUK m.20/3).

Mavi Kartlı mirasçı yabancı gibi mi değerlendirilir?

Mavi Kart sahipleri sayılan istisnalar dışında Türk vatandaşlarına tanınan haklardan aynen yararlanır (5901 sayılı Kanun m.28).

Yabancının mirasına ilişkin dava nerede açılır?

Ölenin Türkiye’deki son yerleşim yeri mahkemesinde, yoksa terekedeki malların bulunduğu yer mahkemesinde (MÖHUK m.43).