Karşılıklı kavgada her taraf kendi fiilinden sorumludur; basit tıbbi müdahaleyle giderilebilen yaralama şikâyete bağlıdır ve şikâyet fiil ile failin öğrenilmesinden itibaren altı ay içinde yapılmalıdır (TCK m.86/2, m.73). Kavgayı kimin başlattığı, haksız tahrik indirimi (TCK m.29) ve meşru savunma (TCK m.25) değerlendirmesinde belirleyici olur.
Ceza sorumluluğu kişiseldir: karşılıklı kavgada her taraf, karşı tarafa yönelik kendi fiilinden dolayı ayrı ayrı değerlendirilir. TCK m.86/1 uyarınca kasten başkasının vücuduna acı veren veya sağlığının bozulmasına neden olan kişi, bir yıl altı aydan üç yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.
Bu nedenle uygulamada karşılıklı kavgalarda taraflar çoğu zaman hem şüpheli hem de müşteki (mağdur) sıfatını birlikte taşır. Her iki tarafın darp raporu, olayın akışı ve tanık beyanları birlikte değerlendirilir.
“Önce o vurdu” savunması tek başına sorumluluğu ortadan kaldırmaz; ancak haksız tahrik indirimi veya koşulları varsa meşru savunma bakımından önem taşır.
Yaralamanın etkisi basit bir tıbbi müdahaleyle giderilebilecek ölçüde hafifse, soruşturma mağdurun şikâyetine bağlıdır ve altı aydan bir yıl altı aya kadar hapis veya adli para cezası öngörülür (TCK m.86/2). Suç kadına karşı işlenmişse cezanın alt sınırı dokuz aydan az olamaz.
Şikâyet, fiili ve failin kim olduğunu öğrenmeden itibaren altı ay içinde yapılmalıdır; aksi hâlde soruşturma yapılamaz (TCK m.73/1-2). Şikâyete bağlı suçlarda şikâyetten vazgeçme kural olarak davayı düşürür (TCK m.73/4).
Ancak yaralama silahla, eşe veya kardeşe karşı ya da kendini savunamayacak kişiye karşı işlenmişse şikâyet aranmaksızın soruşturma yapılır ve ceza artırılır (TCK m.86/3). Kemik kırığı gibi ağır neticelerde ise TCK m.87 uyarınca ceza daha da artar.
TCK m.29 uyarınca haksız bir fiilin meydana getirdiği hiddet veya şiddetli elemin etkisi altında suç işleyen kişinin cezasında, müebbet cezalar dışındaki hâllerde dörtte birden dörtte üçe kadar indirim yapılır.
Karşılıklı kavgalarda kavgayı başlatan, hakaret eden veya ilk fiziksel saldırıyı yapan tarafa karşı gösterilen tepki, haksız tahrik kapsamında değerlendirilebilir. Hangi tarafın haksız fiille başladığı tespit edilemiyorsa uygulamada tahrikin her iki taraf için de tartışıldığı görülmektedir.
Haksız tahrik, cezayı kaldırmaz; yalnızca indirir. Bu nedenle olayın başlangıcını gösteren kamera kaydı, mesaj ve tanık gibi deliller indirim oranını doğrudan etkileyebilir.
TCK m.25/1 uyarınca kendisine veya başkasına ait bir hakka yönelmiş, gerçekleşen, gerçekleşmesi veya tekrarı muhakkak olan haksız bir saldırıyı o anda ve saldırı ile orantılı biçimde defetmek zorunluluğuyla işlenen fiillerden dolayı faile ceza verilmez.
Meşru savunmanın en sık tartışılan şartı orantılılıktır. Saldırı sona erdikten sonra karşı tarafa vurmaya devam etmek veya basit bir itişmeye silahla karşılık vermek, meşru savunma sınırını aşar.
Sınırın kast olmaksızın aşılması hâlinde indirim uygulanır; meşru savunmada sınırın aşılması mazur görülebilecek bir heyecan, korku veya telaştan kaynaklanmışsa faile ceza verilmez (TCK m.27).
Hakaret suçunun karşılıklı işlenmesi hâlinde, olayın mahiyetine göre taraflardan her ikisi veya biri hakkında ceza üçte birine kadar indirilebilir ya da ceza vermekten vazgeçilebilir (TCK m.129/3).
Hakaret kasten yaralama suçuna tepki olarak işlenmişse kişiye ceza verilmez (TCK m.129/2). Haksız bir fiile tepki olarak işlenen hakarette de indirim veya ceza vermekten vazgeçme imkânı vardır (TCK m.129/1).
Hakaret, kamu görevlisine karşı görevinden dolayı işlenen hâller dışında şikâyete bağlıdır (TCK m.131). Hakaret suçunda şikâyet süresi, fiilin gerçekleştiği tarihten itibaren her hâlde iki yılı geçemez (TCK m.73/2).
İlk iş, yaralanma varsa hemen hastaneye giderek adli muayene raporu almaktır. Raporda yaralanmanın “basit tıbbi müdahaleyle giderilebilir” olup olmadığı belirtilir; bu tespit suçun şikâyete bağlı olup olmadığını belirler.
Olay yerindeki kamera kayıtlarının kısa sürede silinebileceğini unutmayın; savcılığa veya kolluğa bu kayıtların korunması için başvurulmasını talep edin. Tanıkların isim ve iletişim bilgilerini not alın.
İfade verirken olayın başlangıcını, kimin ilk saldırdığını ve kendi davranışınızın savunma amaçlı olup olmadığını açıkça anlatın. Şikâyete bağlı suçlarda taraflar arasında uzlaştırma yoluna gidilebileceğini ve şikâyetten vazgeçmenin davayı düşürdüğünü göz önünde bulundurun.
Evet, her taraf kendi fiilinden sorumludur; ancak haksız tahrik (TCK m.29) veya meşru savunma (TCK m.25) koşulları varsa ceza indirilir ya da verilmez.
Fiili ve faili öğrendiğiniz tarihten itibaren altı aydır (TCK m.73).
Şikâyete bağlı suçlarda şikâyetten vazgeçme kural olarak davayı düşürür (TCK m.73/4).
Altı aydan bir yıl altı aya kadar hapis veya adli para cezasıdır (TCK m.86/2).
Hayır. Silahla yaralamada şikâyet aranmaz ve ceza artırılır (TCK m.86/3).
Müebbet cezalar dışındaki hâllerde cezanın dörtte birinden dörtte üçüne kadarı indirilir (TCK m.29).
Saldırı o anda ve orantılı biçimde defedildiyse meşru savunma nedeniyle ceza verilmez (TCK m.25).
Mahkeme, taraflardan her ikisi veya biri hakkında cezayı üçte birine kadar indirebilir veya ceza vermekten vazgeçebilir (TCK m.129/3).
Hakaret kasten yaralamaya tepki olarak işlenmişse ceza verilmez (TCK m.129/2).
Usul işlemleri, süreler ve kanun yollarında destek için bize ulaşın.
Haksız tahrik TCK m.29'da düzenlenen bir indirim nedenidir..
Devamını oku ›MakaleŞikâyete bağlı suçlarda 6 aylık şikâyet süresi, sürenin fiil ve.
Devamını oku ›Makaleİhale sürecindeki hukuka aykırılıklarda önce idareye şikâyet, sonra.
Devamını oku ›