Bize ulaşın! 0535 664 07 63[email protected]Marka & Patent: yildirimpatent.com
Bilgi Bankası · Makale

İcra Takibinde Faize İtiraz

İlamsız icra takibinde borçlu, yalnız asıl alacağa değil, istenen faizin oranına, başlangıç tarihine ve işlemiş faiz tutarına da ödeme emrinin tebliğinden itibaren 7 gün içinde itiraz edebilir (İİK m.62). Faizin bir kısmına itiraz ediliyorsa itiraz edilen kısım ve miktarı açıkça gösterilmelidir; aksi hâlde itiraz edilmemiş sayılır.

Faize Ayrıca İtiraz Edilebilir mi?

Evet; borçlu ödeme emrinin tebliğinden itibaren 7 gün içinde itirazını dilekçeyle veya sözlü olarak icra dairesine bildirebilir ve bu itiraz yalnız faiz kalemine yönelik olabilir (İİK m.62). Ödeme emri, borcun tamamına veya bir kısmına itiraz edilebileceğini zaten ihtar eder (İİK m.60).

Uygulamada takip talebinde asıl alacağın yanında “işlemiş faiz” adıyla ayrı bir kalem ve takip tarihinden itibaren işleyecek faiz için bir oran gösterilir. Borçlu asıl borcu kabul etse bile işlemiş faiz tutarını, faiz oranını veya faizin başladığı tarihi hatalı bulabilir. Bu durumda yalnız faize itiraz etmek, kabul edilen kısım için takibin sürmesine yol açar ama itiraz edilen faiz kısmını durdurur.

Süresinde yapılan itiraz takibi durdurur; borçlu borcun yalnız bir kısmına itiraz etmişse takibe kabul ettiği miktar için devam olunur (İİK m.66).

Kısmi İtirazda Miktar Nasıl Gösterilir?

Borcun bir kısmına itiraz eden borçlu, itiraz ettiği kısmın cihetini ve miktarını açıkça göstermek zorundadır; göstermezse itiraz edilmemiş sayılır (İİK m.62/4). Faize itiraz, tipik bir kısmi itirazdır.

Bu nedenle “faize itiraz ediyorum” demek yeterli değildir. Dilekçede örneğin işlemiş faiz kaleminin tamamına mı, yalnız belirli bir oranı aşan kısmına mı, yoksa belirli bir tarihten önceki döneme mi itiraz edildiği yazılmalı; kabul edilen faiz tutarı ve oranı da belirtilmelidir.

Kambiyo senetlerine özgü takipte ise borca itiraz, icra dairesine değil icra mahkemesine dilekçeyle yapılır ve satış dışındaki takip işlemlerini kendiliğinden durdurmaz (İİK m.169). Ödeme emrine yazılan süre bu takipte 5 gündür (İcra ve İflas Kanunu Yönetmeliği m.32).

Faiz Oranı Hangi Sınırlara Tabidir?

Sözleşmeyle kararlaştırılan yıllık faiz oranı, mevzuata göre belirlenen oranın yüzde elli fazlasını, sözleşmeyle kararlaştırılan temerrüt faizi ise yüzde yüz fazlasını aşamaz (TBK m.88 ve m.120). Bu sınırları aşan oranlar takipte itiraz konusu yapılabilir.

Sözleşmede oran yoksa temerrüt faizi, 3095 sayılı Kanun m.2 uyarınca aynı Kanunun 1. maddesindeki kanuni faiz oranına göre hesaplanır. Ticari işlerde, Merkez Bankasının kısa vadeli avans faiz oranı daha yüksekse sözleşme olmasa bile bu oran istenebilir. Kanuni faiz oranını belirleyen 3095 sayılı Kanun m.1, 2026 yılında değiştirilmiştir; hangi dönem için hangi oranın uygulanacağı ayrıca kontrol edilmelidir.

Akdî faiz kararlaştırılıp temerrüt faizi kararlaştırılmamışsa ve akdî faiz kanuni orandan yüksekse, temerrüt faizi olarak akdî faiz oranı uygulanır (TBK m.120/3). Borçlunun itirazı, sözleşmedeki gerçek oranla takip talebindeki oranın karşılaştırılmasına dayanmalıdır.

Faiz Hangi Tarihten İtibaren İstenebilir?

Muaccel bir borcun borçlusu kural olarak alacaklının ihtarıyla temerrüde düşer; ifa günü birlikte belirlenmişse bu günün geçmesiyle, haksız fiilde ise fiil tarihinde temerrüt oluşur (TBK m.117). Temerrüt faizi ancak temerrüt tarihinden itibaren istenebilir.

Bu kural faize itirazın en sık dayanağıdır. Alacaklı, vadesi belli olmayan bir alacak için ihtar göndermeden işlemiş faiz talep ettiyse, borçlu takip tarihinden önceki döneme ilişkin faize itiraz edebilir. Faiz, irat veya bağışlanan paranın gecikmesinde ise temerrüt faizi ancak takip veya dava tarihinden itibaren işler (TBK m.121).

Faize faiz yürütülmesi de sınırlıdır: temerrüt faizine ayrıca temerrüt faizi yürütülemez (TBK m.121/3) ve kanuni faiz ile temerrüt faizi hesaplanırken mürekkep faiz uygulanamaz; Türk Ticaret Kanununun bu konudaki hükümleri saklıdır (3095 sayılı Kanun m.3).

İtirazdan Sonra Süreç Nasıl İşler?

Faize itiraz edilirse alacaklı, itirazın tebliğinden itibaren bir yıl içinde genel mahkemede itirazın iptali davası açabilir (İİK m.67); elinde imzası ikrar edilmiş veya noterce onaylı borç ikrarı içeren bir belge varsa altı ay içinde icra mahkemesinden itirazın kaldırılmasını isteyebilir (İİK m.68).

İtirazın iptali davasında itirazın haksız olduğuna karar verilirse borçlu, talep üzerine hükmolunan miktarın yüzde yirmisinden az olmamak üzere icra inkâr tazminatına mahkûm edilir. Takip haksız ve kötü niyetli görülürse aynı oranda tazminat alacaklıya yüklenebilir (İİK m.67/2). Bu nedenle faiz itirazının hesaba dayalı ve gerekçeli olması borçlu açısından da önemlidir.

Borçlu itiraz süresini kusuru olmaksızın kaçırmışsa, engelin kalktığı günden itibaren 3 gün içinde gecikmiş itirazda bulunabilir (İİK m.65). Süre geçtikten sonra ödenen fazla faiz için menfi tespit veya istirdat davası gibi genel yollar ayrıca değerlendirilmelidir.

Mevzuat Dayanağı Borcun bir kısmına itiraz eden borçlunun o kısmın cihet ve miktarını açıkça göstermesi lazımdır; aksi takdirde itiraz edilmemiş sayılır. 2004 sayılı İİK m. 62
Mevzuat Dayanağı Sözleşme ile kararlaştırılacak yıllık temerrüt faizi oranı, mevzuata göre belirlenen yıllık faiz oranının yüzde yüz fazlasını aşamaz. 6098 sayılı TBK m. 120

Faize İtirazda Sık Yapılan Hatalar

En yaygın hata, itiraz dilekçesinde yalnız “faize itiraz ediyorum” yazıp miktar göstermemektir. İİK m.62 uyarınca itiraz edilen kısım ve miktar açıkça gösterilmezse kısmi itiraz geçersiz sayılabilir. Kabul edilen anapara ve faiz tutarı ile itiraz edilen fark ayrı ayrı yazılmalıdır.

İkinci hata, sözleşmeyi incelemeden itiraz etmektir. Oran itirazı sözleşmedeki akdî ve temerrüt faizi hükümlerine, başlangıç itirazı ise ihtarname veya vade tarihine dayanır. Bu belgeler 7 günlük süre içinde gözden geçirilmelidir.

Üçüncü hata, borcun tamamına itiraz edip asıl alacağı da inkâr etmektir. Asıl borç gerçekten kabul ediliyorsa tamamına itiraz, itirazın iptali davasında yüzde yirmiden az olmayan inkâr tazminatı riskini büyütür.

Sıkça Sorulan Sorular

İcra takibinde faize itiraz süresi kaç gün?

İlamsız takipte ödeme emrinin tebliğinden itibaren 7 gündür (İİK m.62); kambiyo senetlerine özgü takipte 5 gün içinde icra mahkemesine başvurulur.

Sadece faize itiraz edersem takip durur mu?

Yalnız itiraz edilen faiz kısmı için takip durur; kabul edilen anapara ve faiz için takip devam eder (İİK m.66).

Faize itiraz ederken tutar yazmak zorunlu mu?

Evet. Kısmi itirazda itiraz edilen kısım ve miktar açıkça gösterilmezse itiraz edilmemiş sayılır (İİK m.62).

Sözleşmedeki temerrüt faizi oranının üst sınırı var mı?

Evet. Sözleşmeyle kararlaştırılan temerrüt faizi, mevzuattaki oranın yüzde yüz fazlasını aşamaz (TBK m.120).

Sözleşmede faiz yoksa hangi oran uygulanır?

Temerrüt faizi 3095 sayılı Kanun m.2 uyarınca kanuni faiz oranına göre; ticari işlerde avans faizi daha yüksekse o oran üzerinden istenebilir.

İhtar gönderilmeden işlemiş faiz istenebilir mi?

Vadesi belirli değilse borçlu kural olarak ihtarla temerrüde düşer (TBK m.117); ihtardan önceki dönem için faiz talebine itiraz edilebilir.

Faize faiz istenebilir mi?

Temerrüt faizine ayrıca temerrüt faizi yürütülemez (TBK m.121); kanuni ve temerrüt faizinde mürekkep faiz de yasaktır (3095 sayılı Kanun m.3).

Faiz itirazı haksız çıkarsa ne olur?

İtirazın iptali davasında borçlu, hükmolunan miktarın yüzde yirmisinden az olmamak üzere icra inkâr tazminatına mahkûm edilebilir (İİK m.67).

Alacaklı itirazdan sonra ne kadar sürede dava açmalı?

İtirazın iptali için bir yıl (İİK m.67), şartları varsa itirazın kaldırılması için altı ay içinde başvurmalıdır (İİK m.68).

Dava sürecinizde hukuki destek

Usul işlemleri, süreler ve kanun yollarında destek için bize ulaşın.

BU KONUDAKİ YAZILAR

İlgili Yazılar