KVKK m. 18; aydınlatma yükümlülüğü, veri güvenliği yükümlülükleri, Kurul kararlarının yerine getirilmemesi ve VERBİS kayıt-bildirim yükümlülüğü ihlallerinde alt ve üst sınırlar arasında idari para cezası öngörür. 2024 yılında yapılan 7499 sayılı Kanun değişikliğiyle, Kurulca verilen idari para cezalarına karşı idare mahkemelerinde dava açılacağı açıkça düzenlenmiştir.
Cezaya bağlanan dört temel fiil grubu vardır: aydınlatma yükümlülüğünün yerine getirilmemesi, veri güvenliği yükümlülüklerinin ihlali, Kurul tarafından verilen kararların yerine getirilmemesi ve VERBİS'e kayıt ve bildirim yükümlülüğüne aykırılık.
2024 değişikliğiyle, yurt dışına aktarımdaki standart sözleşmenin bildirilmemesine ilişkin ayrı bir ceza kalemi de eklenmiştir; tutarlar her yıl yeniden değerleme oranında güncellenir.
Aynı olayda birden çok yükümlülüğün ihlali söz konusuysa — örneğin hem güvenlik ihlali hem bildirimin yapılmaması — her fiil için ayrı ceza gündeme gelebilir.
Cezalar, fiilin işlendiği tarihteki güncellenmiş tutarlar üzerinden uygulanır.
Aydınlatma, güvenlik, Kurul kararı ve VERBİS cezaları veri sorumlusu hakkında; standart sözleşme bildirimi cezası ise veri sorumlusu veya veri işleyen gerçek kişiler ile özel hukuk tüzel kişileri hakkında uygulanır.
Fiillerin kamu kurumları ve kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları bünyesinde işlenmesi hâlinde ceza değil, ilgili görevliler hakkında disiplin hükümleri işletilir ve sonuç Kurula bildirilir.
Veri işleyenin kusuru, veri sorumlusunun sorumluluğunu ortadan kaldırmaz; iç ilişkideki rücu, ayrıca sözleşme hükümlerine göre çözülür.
Tüzel kişilerde ceza, tüzel kişilik adına tesis edilir; yöneticilerin şahsi sorumluluğu ayrı kurallara tabidir.
Kanun her fiil için alt ve üst sınır belirler; Kurul, ihlalin ağırlığı, etkilenen kişi sayısı, kusurun derecesi ve veri sorumlusunun mali durumu gibi ölçütlerle tutarı takdir eder.
Ceza öncesinde veri sorumlusunun savunması alınır; savunma, hem hukuki nitelendirmeye hem tutarın takdirine etki edebilir.
Kabahatler Kanununun genel hükümleri, KVKK'da hüküm bulunmayan hâllerde uygulanır; tekerrür ve içtima kuralları buna göre değerlendirilir.
7499 sayılı Kanunla eklenen açık hüküm uyarınca, Kurulca verilen idari para cezalarına karşı idare mahkemelerinde dava açılır; bu değişiklik, önceki dönemdeki sulh ceza uygulamasını sona erdirmiştir.
Dava, İYUK m. 7'deki altmış günlük genel sürede açılır; cezayla birlikte verilen talimat ve tedbir kararları da aynı davada denetlenebilir.
Dava açılması tahsili kendiliğinden durdurmaz; yürütmenin durdurulması talebi ayrıca değerlendirilir.
Savunmada; fiilin unsurlarının oluşmadığı, aydınlatma ve güvenlik süreçlerinin belgeleriyle işletildiği, ihlalle illiyet bağının bulunmadığı ve takdirin ölçüsüz kullanıldığı ileri sürülebilir.
Kurul kararının gerekçesindeki eksiklikler, ölçülülük denetiminde önemli rol oynar; benzer olaylardaki Kurul kararlarıyla karşılaştırma, tutarın orantısızlığını göstermenin etkili yoludur.
Mahkeme aşamasında Kurul dosyasının tamamının getirtilmesi istenmeli; savunmanın alınıp alınmadığı ve gerekçenin yeterliliği öncelikle denetlettirilmelidir.
En etkili savunma, ihlal iddiasından önce kurulmuş bir uyum dosyasıdır: envanter, politika ve prosedürler, eğitim kayıtları, denetim raporları ve tedbir belgeleri cezayı önler veya azaltır.
Kurul incelemelerinde bilgi taleplerine süresinde ve eksiksiz cevap verilmesi, sürecin seyrini doğrudan etkiler.
Ceza kesinleşmeden ödeme yapılması gerektiğinde, dava hakkının saklı tutulduğu kayıtlarla belgelenmelidir.
2024/7499 değişikliği uyarınca Kurul cezalarına karşı idare mahkemelerinde dava açılır.
İYUK m. 7 uyarınca kararın tebliğinden itibaren 60 gündür.
Aydınlatma, veri güvenliği, Kurul kararlarına uymama, VERBİS kayıt-bildirim ve standart sözleşme bildirimi ihlallerine.
Kanundaki alt-üst sınırlar arasında; ihlalin ağırlığı, etkilenen kişi sayısı ve veri sorumlusunun durumu gözetilerek takdir edilir. Tutarlar her yıl güncellenir.
Hayır; kamu kurumlarında fiili işleyen görevliler hakkında disiplin hükümleri uygulanır.
KVKK başvuruları, Kurul şikâyetleri ve tazminat süreçlerinde hukuki destek için bize ulaşın.